|
|
598/2009
REGLUGERŠ
um śtreikning, endurreikning og uppgjör tekjutengdra bóta og vistunarframlags.
I. KAFLI
Almenn įkvęši.
1. gr.
Gildissviš. Reglugerš žessi tekur til śtreiknings, endurreiknings og uppgjörs tekjutengdra bóta skv. 16. gr. laga nr. 100/2007 um almannatryggingar, meš sķšari breytingum, og 13. gr. og 1. mgr. 14. gr. laga nr. 99/2007 um félagslega ašstoš, meš sķšari breytingum. Žį tekur reglugeršin einnig til śtreiknings, endurreiknings og uppgjörs vistunarframlags skv. 26. gr. laga nr. 125/1999 um mįlefni aldrašra, meš sķšari breytingum, eftir žvķ sem viš į.
Tryggingastofnun rķkisins annast framkvęmd reglugeršarinnar.
2. gr.
Skilgreiningar. Ķ reglugerš žessari hafa eftirfarandi orš svofellda merkingu:
Tekjutengdar bętur: Bętur žar sem tekjur hafa įhrif į fjįrhęš bóta.
Bótagreišsluįr: Almanaksįr.
Tekjur: Til tekna samkvęmt reglugerš žessari teljast tekjur eins og žęr eru skilgreindar ķ 16. gr. laga um almannatryggingar. Tekjur sem aflaš er erlendis og ekki eru taldar fram hér į landi, skulu sęta sömu mešferš gagnvart bótaśtreikningi og vęri žeirra aflaš hér į landi.
3. gr.
Upplżsingar til Tryggingastofnunar rķkisins skv. 52. gr. almannatryggingalaga. Umsękjanda og bótažega er skylt aš veita Tryggingastofnun allar naušsynlegar upplżsingar til žess aš hęgt sé aš taka įkvöršun um bótarétt, fjįrhęš og greišslu bóta og endurskošun žeirra. Tryggingastofnun er heimilt, aš fengnu skriflegu samžykki umsękjanda, aš afla naušsynlegra upplżsinga um tekjur umsękjanda og bótažega hjį skattyfirvöldum, greišslur til umsękjanda og bótažega hjį lķfeyrissjóšum, hjį Atvinnuleysistryggingasjóši, Vinnumįlastofnun og hjį sambęrilegum stofnunum erlendis žegar žaš į viš meš rafręnum hętti eša į annan hįtt. Viš mešferš persónuupplżsinga sem aflaš er į žennan hįtt skal žess gętt aš uppfyllt séu skilyrši laga um persónuvernd og mešferš persónuupplżsinga. Telji umsękjandi eša bótažegi upplżsingar frį žessum ašilum ekki réttar skal hann leggja fram gögn žvķ til stašfestingar. Umsękjanda og bótažega er skylt aš tilkynna Tryggingastofnun rķkisins um breytingar į tekjum sem verša į yfirstandandi tekjuįri.
Ef ekki reynist unnt aš taka įkvöršun um bótarétt, fjįrhęš og greišslu bóta og endurskošun žeirra vegna skorts į naušsynlegum upplżsingum sem rekja mį til umsękjanda eša bótažega er Tryggingastofnun heimilt aš fresta įkvöršun og greišslu bóta žar til śr žvķ er bętt. Tryggingastofnun skal tafarlaust gera viškomandi višvart ef til frestunar kemur og skora į hann aš veita naušsynlegar upplżsingar.
Ef umsękjandi eša bótažegi gefa Tryggingastofnun rķkisins rangar upplżsingar getur stofnunin endurkrafiš bętur, dregiš ofgreišslu frį öšrum bótum, fellt vexti nišur af vangreišslum eša innheimt drįttarvexti af ofgreišslum ķ samręmi viš 55. gr. almannatryggingalaga.
II. KAFLI
Śtreikningur bóta.
4. gr.
Grundvöllur bótaśtreiknings. Um almenn skilyrši og śtreikning bótagreišslna fer samkvęmt lögum um almannatryggingar, lögum um félagslega ašstoš og reglugeršum sem settar hafa veriš meš stoš ķ žeim.
Tryggingastofnun rķkisins skal įętla vęntanlegar tekjur umsękjanda eša bótažega į bótagreišsluįri. Tekjuįętlun skal byggjast į nżjustu upplżsingum um tekjur sem fengnar eru frį žeim ašilum sem greinir ķ 1. mgr. 3. gr. Til grundvallar śtreikningi į tekjutengdum bótum hvers mįnašar skal leggja 1/12 af įętlušum tekjum bótagreišsluįrsins samkvęmt tekjuįętlun.
Ef um nżja umsókn um bętur er aš ręša skulu tekjur įętlašar į grundvelli upplżsinga frį žeim ašilum sem getiš er um ķ 1. mgr. 3. gr.
Tryggingastofnun rķkisins er žó heimilt, žegar einstaklingur leggur inn nżja umsókn um bętur frį stofnuninni, aš miša śtreikning bóta eingöngu viš žęr tekjur sem įętlaš er aš aflaš verši eftir aš bótaréttur stofnast. Unnt er aš beita heimild žessari bęši um nżja umsókn um örorkubętur/endurhęfingarlķfeyri, og um nżja umsókn um ellilķfeyri hjį sama einstaklingi, enda sé ekki um samfellt bótatķmabil aš ręša. Heimildinni veršur žó eingöngu beitt einu sinni um śtreikning greišslna hvors bótaflokks fyrir sig.
Fjįrmagnstekjum skal įvallt skipt til helminga milli hjóna viš śtreikning bóta. Skiptir ekki mįli hvort hjónanna er eigandi žeirra eigna sem mynda tekjurnar eša hvort um séreign eša hjśskapareign er aš ręša.
5. gr.
Breytingar innan bótagreišsluįrsins.
Komi fram upplżsingar frį žeim ašilum sem getiš er um ķ 1. mgr. 3. gr. eša viš eftirlit Tryggingastofnunar rķkisins sem leiša til breytinga į tekjuįętlun innan įrsins og breytingin hefur įhrif į rétt til bóta eša fjįrhęš greišslna skal Tryggingastofnun rķkisins skora į bótažega aš breyta tekjuįętlun og skal stofnunin breyta śtreikningi bóta frį og meš nęsta mįnuši į eftir til samręmis viš upplżsingar frį bótažega. Berist ekki nżjar upplżsingar frį bótažega og sżnt er aš um er aš ręša varanlega breytingu į tekjum er Tryggingastofnun rķkisins heimilt aš breyta śtreikningi bóta til samręmis viš fyrirliggjandi upplżsingar.
Žegar nżr śtreikningur bóta, sbr. 1. mgr., liggur fyrir skal jafna įętlušum heildargreišslum įrsins į alla mįnuši bótagreišsluįrsins og greiša bętur samkvęmt žvķ žį mįnuši sem eftir eru af įrinu. Ef ķ ljós kemur aš bętur hafi veriš ofgreiddar kemur ofgreišslan til innheimtu viš nęsta įrlegt uppgjör, nema bótažegi semji um annaš. Hafi bętur veriš vangreiddar skal bótažega greitt žaš sem upp į vantar.
III. KAFLI
Endurreikningur bóta.
6. gr.
Grundvöllur endurreiknings. Žegar endanlegar upplżsingar um tekjur bótagreišsluįrsins liggja fyrir viš įlagningu skattyfirvalda į opinberum gjöldum, skal endurreikna bótafjįrhęšir įrsins į grundvelli žeirra upplżsinga.
Viš endurreikning skulu lagšar til grundvallar žęr ašstęšur bótažega į hverjum tķma innan bótagreišsluįrsins sem lögum samkvęmt hafa įhrif į greišslurétt. Ķ žessu sambandi skal m.a. litiš til hjśskaparstöšu, heimilisašstöšu og bśsetu viškomandi samkvęmt opinberum upplżsingum, s.s. žjóšskrį Hagstofu Ķslands. Hafi heimild ķ 4. mgr. 4. gr. reglugeršarinnar veriš beitt, skal endurreikningur bótafjįrhęša įrsins taka miš af sömu forsendum og žar eru lagšar til grundvallar.
Viš endurreikning bóta er Tryggingastofnun heimilt aš taka tillit til almennra breytinga į launum frį žeim tķma sem ętlašar tekjur tilheyra til žess tķma sem endanlegar tekjur varša.
7. gr.
Endurreikningur bóta viš breyttar ašstęšur innan bótagreišsluįrs. Viš endurreikning bóta til žeirra sem fengu greišslur hluta śr bótagreišsluįri gildir eftirfarandi:
| | a) | Byggja skal į upplżsingum śr stašgreišsluskrį skattyfirvalda žegar um er aš ręša tekjur sem eru stašgreišsluskyldar samkvęmt lögum nr. 45/1987 um stašgreišslu opinberra gjalda. Eingöngu ber aš lķta til tekna žeirra mįnaša sem bótaréttur var fyrir hendi ķ. |
| | b) | Ašrar tekjur en žęr sem greinir ķ a-liš skulu hafa įhrif į endurreikning bótafjįrhęša ķ hlutfalli viš fjölda žeirra mįnaša sem réttur til bóta var fyrir hendi ķ. |
Viš endurreikning bóta til žeirra sem bótaréttur breytist hjį ķ kjölfar breyttra ašstęšna, sbr. 2. mgr. 6. gr., gildir eftirfarandi:
| | a) | Byggja skal į upplżsingum śr stašgreišsluskrį skattyfirvalda žegar um er aš ręša tekjur sem eru stašgreišsluskyldar samkvęmt lögum nr. 45/1987 um stašgreišslu opinberra gjalda. Ef bótagreišsluįr skiptist ķ tvö eša fleiri śtreikningstķmabil skal endurreikningur bóta taka miš af žvķ į hvaša tķmabili žessar tekjur eru skrįšar ķ stašgreišsluskrį. |
| | b) | Ašrar tekjur en žęr sem greinir ķ a-liš 2. mgr. skulu hafa įhrif į endurreikning bóta ķ hlutfalli viš fjölda žeirra mįnaša sem tilheyra hverju tķmabili. Žegar hjśskap eša sambśš er slitiš į bótagreišsluįri er žó heimilt aš undanskilja žessar tekjur aš hluta eša öllu leyti viš endurreikning tķmabilsins eftir aš hjśskaparstaša breyttist. |
IV. KAFLI
Uppgjör bóta.
8. gr.
Vangreiddar bętur. Komi ķ ljós viš endurreikning samkvęmt III. kafla aš bętur hafi veriš vangreiddar skal bótažega eša dįnarbśi hans greitt žaš sem upp į vantar.
Greiša skal 5,5% įrsvexti į žį bótafjįrhęš sem vangreidd var enda stafi vangreišslan ekki af skorti į upplżsingum, sbr. 3. gr.
Hafi bęši myndast vangreišsla og ofgreišsla bóta vegna mismunandi tķmabila innan bótagreišsluįrs skal draga fjįrhęš ofgreišslu frį vangreišslunni įšur en vextir skv. 2. mgr. eru reiknašir.
9. gr.
Ofgreiddar bętur. Komi ķ ljós viš endurreikning aš tekjutengdar bętur hafi veriš ofgreiddar skal žaš sem ofgreitt er dregiš frį tekjutengdum bótum sem bótažegi sķšar öšlast rétt til. Žetta į eingöngu viš ef tekjur žęr sem lagšar eru til grundvallar bótaśtreikningi reynast hęrri en tekjuįętlun skv. 4. gr. gerši rįš fyrir og ofgreišsla stafar af žvķ aš bótažegi hefur ekki tilkynnt Tryggingastofnun um tekjuaukninguna eša ašrar breyttar ašstęšur. Einnig į Tryggingastofnun endurkröfurétt į hendur bótažega eša dįnarbśi hans samkvęmt almennum reglum.
10. gr.
Tilhögun frįdrįttar af bótum. Ofgreišslur sem nema lęgri fjįrhęš en 1.000 kr. į bótagreišsluįri, samkvęmt įrlegu uppgjöri Tryggingastofnunar skulu ekki innheimtar af bótažega.
Tryggingastofnun rķkisins er heimilt aš halda aš hįmarki eftir 20% af žeim tekjutengdu bótum sem bótažegi į rétt į ķ hverjum mįnuši upp ķ ofgreišslu uns ofgreišsla er endurgreidd aš fullu nema samiš sé um annaš.
Ef bótažegi sżnir Tryggingastofnun fram į aš innheimta ofgreišslna skv. 2. mgr. verši til žess aš hann hafi heildartekjur sem nema lęgri fjįrhęš en fram kemur ķ leišbeiningum félags- og tryggingamįlarįšuneytisins um fjįrhagsašstoš sveitarfélaga, nś 115.567 kr. skal Tryggingastofnun rķkisins, aš ósk bótažega, lękka fjįrhęš mįnašarlegrar innheimtu žannig aš heildartekjur bótažegans nįi žeirri fjįrhęš.
Tryggingastofnun rķkisins er įvallt heimilt aš semja viš bótažega eša dįnarbś hans um tilhögun endurgreišslu, žar į mešal um dreifingu greišslna.
11. gr.
Undanžįga frį endurkröfu. Žrįtt fyrir aš endurreikningur samkvęmt III. kafla leiši ķ ljós aš bętur hafi veriš ofgreiddar er heimilt aš falla frį endurkröfu aš fullu eša aš hluta ef alveg sérstakar ašstęšur eru fyrir hendi. Skal žį einkum litiš til fjįrhagslegra og félagslegra ašstęšna bótažega og žess hvort hann var ķ góšri trś um greišslurétt sinn. Sama gildir um dįnarbś eftir žvķ sem viš į.
12. gr.
Innheimta ofgreišslna.
Aš jafnaši skal Tryggingastofnun rķkisins draga ofgreišslur frį greišslum stofnunarinnar til bótažega į nęstu 12 mįnušum eftir įrlegt uppgjör. Ef ljóst er eftir endurreikning skv. 9. gr. aš bótažegi muni ekki geta endurgreitt ofgreišslu į 12 mįnušum skal Tryggingastofnun rķkisins meta hvernig stašiš veršur aš innheimtu, žar į mešal hvort lengja skuli endurgreišslutķmann, innheimta samkvęmt almennum reglum eša bjóša bótažega upp į sérstakan samning um endurgreišslu. Hiš sama į viš ef bótažegi nęr ekki aš endurgreiša ofgreišslu į 12 mįnušum sbr. įkvęši 10. gr. Viš mat į žvķ hvernig stašiš verši aš innheimtu ofgreiddra bóta skal Tryggingastofnun rķkisins hafa hlišsjón af heildartekjum bótažega, eignastöšu og upplżsingum um ašrar ašstęšur bótažega eša dįnarbśs hans sem Tryggingastofnun hefur ašgang aš.
13. gr.
Mįlsmešferšarreglur. Ef ķ ljós kemur viš endurreikning samkvęmt 9. gr. aš bótažegi hefur fengiš ofgreiddar bętur skal Tryggingastofnun rķkisins žegar tilkynna honum um žaš skriflega og gefa honum kost į aš koma aš mótmęlum og leišréttingum viš kröfu stofnunarinnar og leita samninga viš stofnunina um fyrirkomulag endurgreišslunnar. Žį skal Tryggingastofnun rķkisins jafnframt skora į bótažega aš endurgreiša ofgreišsluna og gera tillögu til hans aš tilhögun endurgreišslu ķ samręmi viš įkvęši reglugeršar žessarar.
14. gr.
Reglur Tryggingastofnunar rķkisins um innheimtu. Tryggingastofnun rķkisins skal setja starfsreglur um innheimtu ofgreišslna skv. 55. gr. laga nr. 100/2007 um almannatryggingar, žar į mešal um heimildir til samninga viš bótažega, hvenęr skuli draga ofgreišslur af bótum sem bótažegi kann sķšar aš öšlast rétt til, ašrar innheimtuašgeršir og tilhögun žeirra.
V. KAFLI
Sérreglur um vistunarframlag.
15. gr.
Greišsla og śtreikningur vistunarframlags. Lķfeyrir samkvęmt lögum um almannatryggingar og bętur honum tengdar falla nišur frį fyrsta degi nęsta mįnašar eftir upphaf dvalar lķfeyrisžega į dvalarheimili sem ekki er į föstum fjįrlögum. Greišsla lķfeyris og tengdra bóta skal hefjast aš nżju fyrsta dag nęsta mįnašar eftir aš dvöl vistmanns lżkur.
Tryggingastofnun rķkisins er heimilt aš greiša dvalarheimili fyrir aldraša, sem ekki er į föstum fjįrlögum, vistunarframlag allt aš žvķ sem į vantar dvalarkostnaš ķ samręmi viš lög um mįlefni aldrašra og įkvęši reglugeršar nr. 1112/2006 um stofnanažjónustu fyrir aldraša, meš sķšari breytingum. Vistunarframlag skal žó aldrei nema hęrri fjįrhęš en sem nemur dvalarkostnaši vistmanns į dvalarheimili aldrašra eins og hann er įkvešinn af félags- og tryggingamįlarįšherra hverju sinni.
Vistunarframlag er heimilt aš greiša frį žvķ aš lķfeyrisgreišslur falla nišur eša frį fyrsta degi nęsta mįnašar eftir upphaf dvalar.
Viš andlįt vistmanns eša žegar vistmašur flytur af dvalarheimili falla greišslur vistunarframlags nišur frį fyrsta degi nęsta mįnašar eftir lok dvalar. Nś flyst vistmašur af dvalarrżmi yfir į hjśkrunarrżmi og skal žį vistunarframlag sem žegar hefur veriš greitt til dvalarheimilis fyrir sama tķma dragast frį daggjaldi sem Tryggingastofnun rķkisins hefur greitt fyrir hjśkrunarrżmiš samkvęmt reglugerš um daggjöld sjśkrastofnana sem ekki eru į föstum fjįrlögum.
Nś fer vistmašur į sjśkrahśs til skammtķmainnlagnar og er žį heimilt aš greiša įframhaldandi vistunarframlag śt nęsta mįnuš eftir aš innlögnin į sér staš.
16. gr.
Endurreikningur og uppgjör vistunarframlags. Žegar endanlegar upplżsingar um tekjur vistmanns į bótagreišsluįri liggja fyrir, viš įlagningu skattyfirvalda į opinberum gjöldum, skal endurreikna kostnašaržįtttöku hans į įrinu į grundvelli žeirra upplżsinga.
Ķ kjölfar endurreiknings į kostnašaržįtttöku vistmanns fer fram uppgjör vistunarframlags į milli Tryggingastofnunar og viškomandi dvalarheimilis. Hafi vistunarframlag veriš vangreitt greišir Tryggingastofnun dvalarheimili žaš sem į vantar. Hafi vistunarframlag veriš ofgreitt skal Tryggingastofnun draga žaš sem ofgreitt var frį greišslum til dvalarheimilis. Of- og vangreišslur skulu geršar upp ķ nęsta mįnuši eftir aš uppvķst veršur um žęr.
Um śtreikning, endurreikning og uppgjör vistunarframlags gilda aš öšru leyti įkvęši reglugeršar žessarar, m.a. um įętlun tekna vistmanna, breytingar į ašstęšum žeirra og endurreikning viš įlagningu opinberra gjalda og dvöl hluta śr mįnuši.
Žrįtt fyrir įkvęši 1. mgr. skulu ekki greiddir vextir į vangreitt vistunarframlag til stofnana.
17. gr.
Innheimta dvalarkostnašar į dvalarheimilum fyrir aldraša. Dvalarheimili fyrir aldraša skal innheimta hjį vistmanni sjįlfum ķ byrjun hvers mįnašar daglegan hlut hans ķ dvalarkostnaši nżlišins mįnašar žegar hann tekur žįtt ķ greišslu dvalarkostnašar. Žess skal ętķš gętt aš vistmašur haldi eftir mįnašarlegu rįšstöfunarfé. Dvalarheimili skal gera Tryggingastofnun rķkisins grein fyrir innheimtu vegna nżlišins mįnašar fyrir 15. dag nęsta mįnašar.
VI. KAFLI
Sérregla um eigin tekjur lķfeyrisžega sem stafa af fjįrmagnstekjum.
18. gr.
Dreifing fjįrmagnstekna. Tryggingastofnun rķkisins er heimilt aš ósk elli- eša örorkulķfeyrisžega aš dreifa eigin tekjum lķfeyrisžegans sem stafa af fjįrmagnstekjum į allt aš 10 įr. Skilyrši er aš tekjurnar hafi veriš leystar śt ķ einu lagi.
Heimilt er aš dreifa tekjum skv. 1. mgr. einu sinni į hverju tķmabili og skal dreifing teknanna vera jöfn fyrir öll žau įr sem dreift er į. Žó getur lķfeyrisžegi įkvešiš aš einungis hluta teknanna verši dreift, t.d. aš helmingur verši į žvķ įri sem tekjurnar tilheyra og afgangi sķšan dreift į tiltekinn įrafjölda, allt aš nķu įr.
Lķfeyrisžega er heimilt aš breyta įrafjölda sem dreift er į eftir aš dreifing er hafin. Žį er heimilt aš lįta allar eftirstöšvar tekna sem dreift hefur veriš falla į yfirstandandi įr og ljśka žar meš dreifingunni į žvķ įri. Ekki er heimilt aš įkveša afturvirkt aš ljśka dreifingu į sķšasta įri svo hęgt verši aš hefja nżja dreifingu vegna yfirstandandi įrs.
Ef um hjón er aš ręša sem bęši eru lķfeyrisžegar verša bęši aš óska eftir dreifingu fjįrmagnstekna og dreifast tekjurnar eins hjį bįšum. Ef um örorkulķfeyrisžega er aš ręša er einungis heimilt aš dreifa tekjum į žaš tķmabil sem örorkumat hans varir.
Žegar lķfeyrisgreišslur falla nišur vegna dvalar į sjśkrahśsi eša vistunar į dvalar- eša hjśkrunarheimili fellur dreifingin nišur og jafnframt myndast ekki heimild hjį Tryggingastofnun rķkisins til endurkröfu. Hiš sama gildir ef lķfeyrisžegi andast.
Tekjur sem dreift er samkvęmt grein žessari skulu taka breytingum įrlega samkvęmt vķsitölu neysluveršs.
VII. KAFLI
Gildistaka.
19. gr. Reglugerš žessi, sem sett er meš stoš ķ 12. mgr. 16. gr., sbr. 6. mgr. 55. gr., sbr. 70. gr. laga nr. 100/2007 um almannatryggingar, meš sķšari breytingum, 2. mgr. 14. gr. laga nr. 99/2007 um félagslega ašstoš, meš sķšari breytingum, og 29. gr. laga nr. 125/1999 um mįlefni aldrašra, meš sķšari breytingum, öšlast žegar gildi.
Félags- og tryggingamįlarįšuneytinu, 23. jśnķ 2009.
Įrni Pįll Įrnason. Įgśst Žór Siguršsson.
Breytingar:
1056/2009 - Reglugerš um (1.) breytingu į reglugerš nr. 598/2009 um śtreikning, endurreikning og uppgjör tekjutengdra bóta og vistunarframlags.
|