441/1998
Stjtķš
BYGGINGARREGLUGERŠ
*) Ķ greinargerš skal sżna aš buršarvirkiš og byggingin ķ heild žoli formbreytinguna meš hlišsjón af gr. 127.
128.6 Viš notkun töflu 128
B skal miša viš skżringar sem fram koma ķ töflu 128 A eftir žvķ sem viš į.
128.7 Lóšréttur
fęrslumunur milli ašliggjandi undirstaša samfelldrar, lįréttrar buršareiningar
vegna sigs eša annarra samsvarandi hreyfinga undirstašanna, t.d. hitaženslu,
skal vera minni en 15 mm į hverju bili en žó undir L/300.
128.8 Fyrir hallandi
buršareiningar gilda samsvarandi kröfur og fram koma ķ töflum 128 A og B.
129. gr.
Timbur.
129.1 Um timbur og
festingar sem nota į ķ buršarvirki gilda ĶST DS 413:1982 Timburvirki, INSTA 142
Norręnar reglur um styrkleikaflokkun timburs og NTR Skjal nr. 1:1998 Norręnir
gagnvarnarflokkar (NTR Dokument nr. 1:1998 Nordiske trębeskyttelsesklasser).
129.2 Žegar timbur er
notaš viš ašstęšur žar sem efnisraki getur išulega fariš yfir 20% skal ętķš
nota gagnvariš timbur og gera sérstaka grein fyrir tęringarvörn festinga.
130. gr.
Stįl, stįlvirki, įl og įlvirki.
130.1 Um stįl og stįlvirki
gildir ķslenskur stašall ĶST DS 412:1983. Um įl og įlvirki gildir ķslenskur
stašall ĶST DS 419:1984.
130.2 Stįl sem nota į ķ
byggingar skal ryšverja mišaš viš notkunarašstęšur. Til hlišsjónar skal hafa
eftirfarandi tęringarflokkun:
Tęringarflokkur 1
Ašstęšur: Lįgmarks
tęringarhraši, t.d. óupphitaš žurrt rżmi.
Tęringarvörn: Rafsinkhśš
eša mįlning.
Tęringarflokkur 2
Ašstęšur: Óupphitaš rakt
rżmi eša śti žar sem lķtil selta og raki er.
Tęringarvörn:
Heitsinkhśšun. Sinkžykkt a.m.k. 50 mm.
Tęringarflokkur 3
Ašstęšur: Utanhśss žar
sem raki og sjįvarselta eru lķtil, t.d. inn til lands noršan- og austanlands.
Tęringarvörn:
Heitsinkhśšun. Sinkžykkt a.m.k. 115 mm.
Tęringarflokkur 4
Ašstęšur: Śti žar sem
raki og sjįvarselta eru allmikil.
Tęringarvörn:
Heitsinkhśšun. Sinkžykkt a.m.k. 115 mm žar sem ekki er unnt aš nį 115 mm sinkžykkt skal mįla
ofan į sinkhśšina.
Mįlningaržykkt sé a.m.k. 100-150 mm og heildaržykkt
tęringarvarna um 200 mm.
Tęringarflokkur 5
Ašstęšur: Śti žar sem
raki og sjįvarselta eru veruleg og/eša tęrandi lofttegundir eša efni eins og SO2
(brennisteinstvķoxķš) eša H2S (brennisteinssślfķš) eru til stašar.
Tęringarvörn:
Heitsinkhśšun. Sinkžykkt a.m.k. 115 mm og mįlning ofan į sinkhśšina 150-200 mm žykk. Heildaržykkt
tęringarvarnar um 265-365 mm.
130.3 Įl sem nota į ķ
byggingar utanhśss skal vera seltužoliš meš efnasamsetninguna AlMg3
(3% magnesķum). Vegna hęttu į tęringu skal hindra snertingu įls viš blauta
steypu eša ešlari mįlma.
131. gr.
Sement og steinsteypa.
131.1 Um sement og
steinsteypu gilda stašlarnir:
FS ENV 197-1
Cement - Composition, specifications and conformity criteria - part1:
Common cements
(Sement-Samsetning, eiginleikar og samręmi viš kröfur-hluti 1: Venjulegt
sement).
FS ENV 206
Steinsteypa - Eiginleikar, framleišsla, nišurlögn og samręmi viš kröfur,
ĶST 10:1971
Steinsteypa I. og II. hluti,
ĶST 14: 1989
Steinsteypuvirki.
131.2 Gęšamat sements,
steypuefnis og steinsteypu skal unniš af óhįšri rannsóknastofu sem hefur
séržekkingu į viškomandi sviši og hefur hlotiš višurkenningu
umhverfisrįšuneytisins.
131.3 Steinefni til
steinsteypugeršar skal vera prófaš meš tilliti til alkalķvirkni. Žaš telst
óvirkt ef žensla mśrstrendinga, sem steyptir eru śr žvķ og hreinu ķslensku
Portlandsementi, er minni en:
a) 0,05% eftir 6 mįnuši og
0,1% eftir 12 mįnuši samkvęmt prófunarašferš ASTM-C 227
ešab) 0,2 % eftir 14 daga
samkvęmt prófunarašferš ASTM-C 1260.
131.4 Ef steinefni reynist
virkt mį leyfa notkun žess ef žensla mśrstrendinga, sem steyptir eru śr žvķ meš
žeirri sementstegund sem nota skal, er minni en:
a) 0,1% eftir 12 mįnuši
samkvęmt prófunarašferš ASTM-C 227, žó skal miša viš 0,06% ef um
kķsilryksblandaš sement er aš ręšaeša
b) 0,1% eftir 14 daga
samkvęmt prófunarašferš ASTM-C 1260.
131.5 Efnissala er skylt
aš lįta prófa steinefni reglulega og leggja fram skriflegt vottorš frį óhįšri
og višurkenndri rannsóknastofnun, sbr. mgr. 131.2, um:
a) Hvort viškomandi steinefni
sé virkt eša óvirkt.
b) Ef steinefni reynist virkt
žį žarf efnissali aš sanna aš sś blanda af steinefni og sementi, sem nota skal,
sé innan leyfilegra marka.
131.6 Vegna hęttu į
alkalķvirkni og tęringarhęttu bendingar skal steinefni til notkunar ķ benta
steinsteypu hafa minna saltinnihald en 0,6 g af NaCl ķ hverju kg af žurrum
sandi en minna en 0,2g af NaCl ķ hverju kg af žurrum sandi til notkunar ķ
strengjasteypu.
131.7 Ķ śtisteypu, sem
veršur fyrir vešrunarįhrifum en er aš mestu laus viš saltįhrif, skal
sementsmagn vera a.m.k. 300 kg ķ hverjum rśmmetra af steinsteypu.
Vatnssementstala (v/s) skal vera minni en 0,55. Blendiloft skal vera a.m.k. 5%
męlt rétt fyrir nišurlögn. Ef steypu er dęlt į byggingarstaš skal męla
loftinnihald eftir dęlingu. Aš öšrum kosti skal loftinnihald vera 2% hęrra.
131.8 Ķ śtisteypu, sem
veršur fyrir miklum vešrunarįhrifum og verulegum saltįhrifum, skal sementsmagn
vera a.m.k. 350 kg ķ hverjum rśmmetra af steinsteypu. Vatnssementstala (v/s)
skal vera minni en 0,45. Blendiloft skal vera a.m.k. 5% męlt rétt fyrir
nišurlögn. Ef steypu er dęlt į byggingarstaš skal męla loftinnihald eftir
dęlingu. Aš öšrum kosti skal loftinnihald vera 2% hęrra.
131.9 Viš śtreikning į
vatnssementstölu (v/s) er ekki heimilt aš beita hvatastušli į kķsilryk.
131.10 Steypustöš skal hafa
rekstrarleyfi, sem byggingarnefnd veitir, samkvęmt įkvęšum gildandi stašla.
Leyfiš er hįš žvķ aš óhįš rannsóknarstofnun, sem umhverfisrįšuneytiš
višurkennir, hafi gefiš jįkvęša umsögn. Ef steinsteypa uppfyllir ekki kröfur
gęšamats sbr. mgr. 131.1 - 131.8 skal byggingarfulltrśi banna notkun hennar uns
śr hefur veriš bętt.
131.11 Byggingarnefnd getur
ķ žeim tilvikum žar sem ekki er fyrir steypustöš meš rekstrarleyfi heimilaš
steypugerš į vegum ašila sem hefur ekki rekstrarleyfi fyrir steypustöš, sé
eftirfarandi skilyršum fullnęgt:
a) Verkiš teljist til minni
hįttar framkvęmda.
b) Buršarvirkiš sé hannaš
fyrir steypustyrk S160 skv. ĶST 10.
c) Einungis višurkennd
steypuefni séu notuš, sbr. mgr. 131.2.
d) Sementsmagn sé a.m.k. 350
kg ķ hvern rśmmetra af steinsteypu.
e) Vatnssementstala (v/s) sé
ekki hęrri en 0,45.
f) Blendiloft steypunnar viš
nišurlögn sé a.m.k. 5%.
131.12 Ef steypu er dęlt į
byggingarstaš skal męla loftinnihald eftir dęlingu. Aš öšrum kosti skal
loftinnihald vera 2% hęrra.
131.13 Leyfiš skal vera
skriflegt og bundiš viš einstaka tilgreinda framkvęmd. Žį skal leyfiš einnig
bundiš viš notkun tilgreindra steypuefna.
132. gr.
Brunamótstaša buršarvirkja.
132.1 Ķ einnar hęšar
byggingu sem er minni en 200 m2 aš gólfflatarmįli er ekki gerš sérstök
krafa um brunamótstöšu buršarvirkja enda sé ekki mikil eldhętta af starfseminni
aš mati byggingaryfirvalda.
132.2 Ķ einnar hęšar
byggingu sem er allt aš 600 m2 aš gólfflatarmįli skal buršarvirki
vera a.m.k. R30.
132.3 Ķ einnar hęšar
byggingu sem er stęrri en 600 m2 aš gólfflatarmįli skal buršarvirki
vera a.m.k. R60.
132.4 Ķ einnar hęšar
byggingu meš kjallara skulu hęšaskil yfir kjallara vera a.m.k. A-REI60.
132.5 Vķkja mį frį
ofangreindum įkvęšum ef sżnt er fram į meš brunahönnun aš lįgmarksöryggi skv.
mgr. 137.1 sé uppfyllt.
132.6 Ef bygging er meira
en ein hęš skulu buršarvirki efstu 12 m, reiknaš frį gólfi efstu hęšar, vera
a.m.k. R60. Buršarvirki sem er žar fyrir nešan skal vera a.m.k. R120.
Buršarvirki sem bera ašeins ein hęšaskil mega žó vera R60 óhįš stašsetningu.
132.7 Buršarvirki į efstu
hęš byggingar (allt aš 600 m2) skal vera a.m.k. R30.
132.8 Hęšaskil,
svalagangar og svalir skulu vera REI60 meš eftirfarandi undantekningum um
svalir:
132.9 Svalir sem žjóna
ašeins einu brunahólfi ķ allt aš fjögurra hęša hśsum mega hafa buršarvirki sem
ekki er R60, ef eftirfarandi skilyrši eru uppfyllt:
a) Svalirnar séu festar viš
R60 buršarhluta meš A-efnum sem hafa bręšslumark a.m.k. 850°C.
b) Buršarhlutar svala séu śr
A-efnum og buršargeta hverra einstakra svala óhįš öšrum svölum.
c) Handriš og gólf sé
léttbyggt. Klęšning nešan į gólfiš skal vera ķ flokki 1.
132.10 Svalagólf į allt aš
tveggja hęša ķbśšarhśsum mega vera śr B-efnum. Nešan į svalagólfiš skal žį
klętt meš klęšningu ķ flokki 1.
133. gr.
Gólf og undirstöšur.
133.1 Ķ gólfum į fyllingu
skulu öll efni önnur en yfirboršsefniš vera valin žannig aš lķtil eša engin
hętta sé į aš žau brotni nišur af völdum sveppa eša gerla (fśni eša rotni).
133.2 Gólfefni sem eru
viškvęm fyrir raka skulu varin meš rakažéttu lagi frį įhrifum jaršraka og
byggingaraka.
133.3 Yfirborš gólfa skal
vera žannig frįgengiš aš ekki sé hętta į slysum vegna hįlku.
134. gr.
Śtveggir.
134.1 Śtveggjaklęšningar
(jafnvel timburklęšningar) skulu loftašar til žess annars vegar aš tryggja aš
raki lokist ekki inni bak viš žęr og hins vegar aš tryggja aš vatnsdręg
klęšningarefni žorni nęgjanlega hratt til aš draga śr hęttu į skemmdum. Loftbil
bak viš klęšningu ętti allajafna aš vera minnst 20 mm og loftun inn ķ žetta bil
skal vera góš.
134.2 Léttir śtveggir
(ekki berandi) skulu vera EI-60 a.m.k. (sjį žó undantekningar ķ 5. kafla).
134.3 Milli śtveggja śr
vatnsdręgum efnum, s.s. timbri, og undirstöšu žarf aš ganga frį rakavörn žannig
aš veggjaefniš dragi sķšur upp vatn śr undirstöšu. Rakavörn skal einnig komiš
fyrir milli timburs og steyptra byggingarhluta ef um samtengingu įn loftunar er
aš ręša.
135. gr.
Klęšningar og einangrun.
135.1 Loft- og veggfletir
innanhśss skulu vera ķ flokki 1 (sjį žó undantekningar ķ 5. kafla).
135.2 Upphengd loft skulu
vera śr A-efnum, einnig upphengikerfi. Allir brunahólfandi veggir skulu nį upp
ķ gegnum loftiš aš yfirliggjandi hęšaskilum eša žaki.
135.3 Vegg- og loftfletir
ofan viš upphengt loft skulu vera samkvęmt kröfum sem gilda fyrir viškomandi
rżmi.
135.4 Loftklęšning er
skilgreind sem upphengt loft ef milli efra boršs loftklęšningar og
yfirliggjandi hęšaskila eša žaks er samhangandi holrżmi sem er meira en 1 m3
aš stęrš og mesta hęš žess er meiri en 40 mm.
135.5 Hljóšeinangrunarbśnašur
sem hengdur er nešan į loft skal aš öllu leyti vera śr A-efni.
135.6 Óheimilt er aš nota
fraušplast, eša önnur plastefni meš svipaša brunaeiginleika, sem loft- eša
veggskreytingu.
135.7 Yfirboršsfletir
śtveggja ķ einnar hęšar byggingum skulu uppfylla kröfur um klęšningar ķ flokki
2.
135.8 Yfirboršsfletir
śtveggja ķ byggingum sem eru meira en ein hęš skulu ekki vera lakari heldur en
ef žeir vęru klęddir meš klęšningu ķ flokki 1. Utan į vegginn mį setja regnhlķf
śr A-efni og śtloftaš bil į milli.
135.9 Ķ allt aš 8 hęša hśsum
mega allt aš 20% hvers veggflatar vera afmarkašir smįfletir meš klęšningu ķ
flokki 2. Mesta lóšrétta lengd hvers slķks flatar sé innan viš 50% af salarhęš
viškomandi hęšar. Žį mį ekki stašsetja žannig aš žeir auki hęttu į śtbreišslu
elds milli hęša.
135.10 Einangrunarefni hśsa
skulu vera óbrennanleg meš eftirfarandi undantekningum:
a) Undir steyptar gólfplötur
į fyllingu.
b) Ķ śtveggi į undirlag śr
steinsteyptu eša öšru jafngóšu A-efni. Einangrunin skal klędd af meš klęšningu
ķ flokki 1. Ekkert holrśm mį vera ķ slķkum vegg.
c) Nota mį stįlklęddar
hśseiningar meš brennanlegri einangrun ķ žök og veggi einnar hęšar hśsa žar sem
slķkt er tališ hęttulķtiš aš mati Brunamįlastofnunar rķkisins. Slķkar einingar
mega ekki vera meš einangrun sem brįšnar viš hita.
135.11 Brennanlega einangrun
mį ekki nota ķ timburžök eša óvarša ofan į loftplötu aš žakrżmi.
136. gr.
Žök og žakvirki.
136.1 Jafnan skal komiš
fyrir manngengum loftlśgum inn ķ žakrżmi svo gerlegt sé aš komast inn ķ rżmin
til eftirlits og višhalds. Frįgangur loftlśgu skal vera į žann veg aš tilętluš
brunamótstaša byggingarhluta rżrist ekki.
136.2 Til aš tryggja
vatnsžéttleika ysta byršis žakflatar skal žak eša hluti žaks aldrei halla minna
en 1:50 og velja skal žakefni og frįgang meš tilliti til žakhalla.
136.3 Lįgmarksžakhalli
fyrir ašalregnvörn śr mismunandi efnum er eftirfarandi:
Lįgmarksžakhalli
Bįrujįrn į pappaklętt undiržak 14° 1:4
klętt meš boršaklęšningu eša
rakažolnum plötum
Lęstar mįlmklęšningar
— einfaldur fals 11° 1:5
— tvöfaldur fals 4° 1:15
Pappažak (minnst 3 lög) 1:50
eša til žess ętlašur žakdśkur
Töflugildi mišast viš lįgmarkshalla efnanna sem
ašalregnvörn, žetta kemur ekki ķ veg fyrir notkun efna viš minni halla en
krefst žess žį aš ašalregnvörn žaks liggi innar og śr til žess geršu efni mišaš
viš žakhalla.
136.4 Gera žarf
rįšstafanir til žess aš raki vegna leka, byggingarraka eša rakažéttingar lokist
ekki inni ķ žakvirki sem er viškvęmt fyrir rakaskemmdum (t.d. fśa). Ķ žessum
tilgangi skal loftręsa žök śr timbri eša trjįkenndum efnum, nema sżnt sé fram į
ašra jafngóša lausn. Varšandi einföld minni žök į ķbśšarhśsum skal miša viš aš
loftaš loftbil sé 20-25 mm yfir allri einangrun og loftbil inn og śt śr
loftbili séu sem samsvarar alls 500-1500 mm2 fyrir hvern m2
žakflatar. Nešri mörk eru mišuš viš boršaklędd žök en efri mörk viš žök klędd
plötum.
136.5 Setja skal upp
snjógrindur į žök hśsa ofan viš innganga og yfir gangstétt žar sem žakhalli er
meiri en 14°.
136.6 Festingar
žakklęšninga skulu hannašar fyrir vindįlag skv. ĶST 12. Klęšningu skal festa
nęgilega vel svo aš hśn geti ekki titraš į žakinu svo valdi skemmdum eša sé til
óžęginda.
136.7 Žegar ekki er um hefšbundnar ašferšir aš ręša skulu hönnušir
leggja fram śtreikninga ef byggingarfulltrśi óskar. Fyrir hefšbundnar
klęšningar mį styšjast viš Rb-blaš um neglingu žaka.
136.8 Žakklęšningar skulu
vera ķ flokki T sbr. 151. gr.
136.9 Žakgluggi śr
brennanlegu efni mį mest vera 15% af žakfleti.
136.10 Žegar mismunandi hį
hśs eru sambyggš žį skal žak lęgra hśssins vera a.m.k. REI60 ķ 6 m fjarlęgš,
męlt lįrétt frį hęrra hśsinu, nema veggurinn fyrir ofan lęgra hśsiš sé
eldvarnarveggur, sbr. gr. 156.
136.11 Veggir og loft nęst
ónotušu žakrżmi skulu vera a.m.k. EI30.
136.12 Ónotušu žakrżmi,
stęrra en 500 m2 skal skipta ķ brunahólf EI60.
7. kafli.
Brunavarnir bygginga.
137. gr.
Meginmarkmiš brunavarna bygginga.
137.1 Hverju mannvirki sem
reglugerš žessi tekur til skal valinn stašur, žaš hannaš, byggt og frįgengiš
žannig aš gętt sé eftirtalinna atriša.
1. Verši eldur laus ķ
mannvirki:
a) Aš žeir sem ķ mannvirkinu
dveljast eša eru staddir žar komist fljótt og hindrunarlaust śt af eigin
rammleik eša meš ašstoš annarra.
b) Aš öll hśsaskipan og
ašgengi fyrir björgunarmenn sé meš žeim hętti aš ašstaša til björgunar sé sem
aušveldust, hvort sem er į mönnum eša dżrum.
c) Aš śtbreišsla elds og
reyks innan byggingarinnar sé takmörkuš meš višurkenndum hętti.
d) Aš śtbreišsla brunans til
mannvirkja ķ grenndinni sé takmörkuš meš višurkenndum hętti.
e) Aš buršargeta
mannvirkisins haldist ķ fyrirskrifašan tķma.
f) Aš öryggi manna sem vinna
viš slökkvi- og björgunarstarf sé tryggt sem allra best.
2. Aš hętta į ķkviknun
mannvirkis frį eldi utan žess sé takmörkuš meš fullnęgjandi hętti.
3. Aš byggingarefni,
innréttingar og hśsbśnašur séu valin meš žaš ķ huga aš sem minnstar lķkur séu į
žvķ aš eldur kvikni og eitrašur reykur myndist viš bruna.
4. Aš geršar séu fullnęgjandi
rįšstafanir til aš uppgötva og slökkva eld ķ byggingu og henni valinn stašur
žar sem öflun slökkvivatns er tryggš, bęši fyrir slökkvilišiš og
vatnsslökkvibśnaš byggingarinnar.
5. Aš geršar séu višeigandi
rįšstafanir til aš hindra aš mengandi efni frį bruna eša slökkvistarfi berist
til umhverfisins.
6. Aš geršar verši višeigandi rįšstafanir til aš vernda
menningarveršmęti gegn bruna.
138. gr.
Almennt um hönnun brunavarna.
138.1 Ķ 7. kafla eru
įkvęši um brunavarnir bygginga ķ ašalatrišum markmišsįkvęši og almenn
brunavarnarįkvęši sem gilda nema annaš sé samžykkt meš brunahönnun.
138.2 Forskriftarįkvęši ķ
öšrum köflum reglugeršarinnar eru almennar lįgmarkskröfur sem skulu gilda, nema
annaš sé samžykkt meš brunahönnun.
138.3 Brunahönnun skal
lögš til grundvallar brunavörnum byggingar hvort sem varnirnar eru vęgari eša
strangari en kröfur ķ öšrum köflum reglugeršarinnar.
139. gr.
Krafa um brunahönnun og įhęttumat.
139.1 Krafist er
brunahönnunar fyrir byggingar žar sem vęnta mį mikils mannsöfnušar, og ekki er
fjallaš sérstaklega um ķ 5. kafla eša veršur jafnaš til žeirra aš mati
byggingaryfirvalda, svo og önnur meiri hįttar mannvirki žar sem mikil veršmęti
eru ķ hśfi.
139.2 Krafist er
brunahönnunar fyrir byggingar žar sem vęnta mį stórbruna eša sprenginga, vegna
žeirrar starfsemi sem žar fer fram, og žarf aš stašsetja žęr og hanna meš žeim
hętti aš hętta ķ nįnasta umhverfi hennar sé ķ lįgmarki, t.d. vegna
varmageislunar, reyks, eitrunar og žrżstings vegna sprengingar.
139.3 Brunamįlastofnun eša
slökkvilišsstjóri getur fariš fram į aš gert sé įhęttumat fyrir mannvirki sem
talin eru sérlega varasöm m.t.t. eld- eša sprengihęttu.
140. gr.
Brunavarnir samkvęmt forskrift.
140.1 Brunavarnirnar eru
įkvaršašar samkvęmt almennum įkvęšum žessa kafla eša forskriftarįkvęšum
žessarar reglugeršar įn undangenginnar brunahönnunar.
140.2 Byggingarfulltrśi
afgreišir slķk mįl aš höfšu samrįši viš slökkvilišsstjóra eftir žörfum.
141. gr.
Brunavarnir samkvęmt brunahönnun.
141.1 Samžykkt brunahönnun
er lögš til grundvallar įkvaršana um brunavarnir hvort sem hennar er krafist af
byggingar- eša brunamįlayfirvöldum eša hśn er lögš fram aš ósk byggjanda.
141.2 Ķ brunahönnun žarf
aš sżna fram į meš ljósum hętti, byggt į raunhęfum višmišunum, rannsóknum eša
śtreikningum, aš įkvęši gr. 137 séu uppfyllt. Śtreikninga mį t.d. miša viš
raunhęfan hönnunarbruna og gera ķ reiknilķkani sem hęfir vel žvķ tilfelli sem
veriš er aš skoša.
142. gr.
Blönduš brunahönnun.
142.1 Brunavarnir eru
įkvaršašar aš hluta samkvęmt įkvęšum reglugeršarinnar og aš hluta meš
brunahönnun, t.d. meš tękniskiptum. Meš svonefndum tękniskiptum mį vķkja frį
einstökum įkvęšum reglugeršarinnar sé sżnt fram į ašra lausn sem sé a.m.k. jafn
góš eša betri aš mati byggingaryfirvalda.
143. gr.
Rįšgjöf og leišbeiningar.
143.1 Brunamįlastofnun
rķkisins veitir rįšgjöf og gefur śt leišbeiningar um framsetningu
brunahönnunar.
144. gr.
Brunaprófanir.
144.1 Žegar ekki er fyrir
hendi ķslenskur stašall um tiltekna brunaprófun eša brunaflokkun byggingarefnis
og byggingarhluta skal miša viš erlendan stašal sem Brunamįlastofnun rķkisins
vķsar til eša višurkennir.
145. gr.
Brunatįkn sem ber aš nota.
145.1 Taka skal upp
višurkennd evrópsk brunatįkn jafnóšum og žau öšlast samžykki hér į landi.
145.2 Brunamótstaša
byggingarhluta er skilgreind samkvęmt oršsendingu framkvęmdastjórnar EBE nr.
94/C 62/01. Žar er brunamótstaša uppgefin ķ mķnśtum mišaš viš stašlaša
brunaįraun ķ samręmi viš stašalinn ISO 834 eša prófun viš raunbrunaašstęšur.
a. Prófuš og višurkennd
brunamótstaša byggingarhluta er tįknuš žannig:
R er buršargeta ķ
mķnśtum, t.d. R120.
E er heilleiki
(žéttleiki) ķ mķnśtum, t.d. E60.
I er einangrun ķ mķnśtum,
t.d. I30.
b. Višbótartįkn meš
tiltekinni merkingu:
C fyrir huršir eša hlera
meš sjįlfvirkum lokunarbśnaši, t.d. EI-C30.
S fyrir byggingarhluta
meš sérśtbśnaš til aš hindra śtbreišslu reyks og hita, t.d. eldvarnarhurš meš
žröskuldi: E-S60.
M fyrir byggingarhluta
sem skal žola nįnar tilgreint aflfręšilegt aukaįlag, t.d. högg.
W žegar einangrunargildi
er įkvaršaš į grundvelli geislunar.
c. Tįkn sem upplżsa um
brunaflokkun efnis (sett fremst):
A segir til um aš
tiltekinn byggingarhluti skuli aš öllu leyti vera geršur śr eigi lakari
byggingarefnum heldur en A-efnum, sbr. gr. 147.
146. gr.
Dęmi um algenga notkun brunatįkna.
146.1 Berandi
byggingarhluti:
A-REI60: Aš öllu
leyti śr A-efnum og kröfur um buršargetu, heilleika og einangrun skulu vera
uppfylltar ķ a.m.k. 60 mķnśtur.
RE60: Kröfur um
buršargetu og heilleika skulu vera uppfylltar ķ a.m.k. 60 mķnśtur. Mį vera śr
A-efnum eša B-efnum eša hvorutveggja.
R60: Kröfur um
buršargetu skulu vera uppfylltar ķ a.m.k. 60 mķnśtur. Mį vera śr A-efnum eša
B-efnum eša hvorutveggja.
146.2 Ekki berandi
byggingarhluti:
A-EI30: Aš öllu
leyti śr A-efnum og kröfur um heilleika og einangrun skulu vera uppfylltar ķ
a.m.k. 30 mķnśtur.
E30: Kröfur um
heilleika skulu vera uppfylltar ķ a.m.k. 30 mķnśtur. Mį vera śr A-efnum eša
B-efnum eša hvorutveggja.
EI-CS30: Getur
įtt viš um brunahólfandi hurš žar sem kröfur um heilleika og einangrun skulu
vera uppfylltar ķ a.m.k. 30 mķnśtur. Rįšstafanir geršar til reykžéttingar og
sjįlfvirkur lokunarbśnašur. Mį vera śr A-efnum eša B-efnum eša hvorutveggja.
147. gr.
Byggingarefni.
147.1 Brunamįlastofnun eša
annar višurkenndur ašili śrskuršar um brunaflokkun byggingarefna sem skal
byggja į višurkenndum ašferšum, sbr. gr. 144 (DS 1072.1).
a. A-efni, óbrennanleg
byggingarefni (DS 1065.1).
Byggingarefni sem eru
illbrennanleg eša geta alls ekki brunniš og breiša ekki śt eld.
b. B-efni, brennanleg
byggingarefni (DS 1065.1).
Byggingarefni sem
erfišlega kviknar ķ, žau breiša eld hęgt śt og mynda takmarkašan reyk viš
bruna.
c. Eldnęmt byggingarefni.
Byggingarefni sem ekki
nęr aš uppfylla kröfur til flokks A eša B og ekki mį nota óvariš ķ byggingar.
148. gr.
Klęšning ķ flokki 1.
148.1 Klęšning ķ flokki 1
skal uppfylla skilyrši višurkenndra stašlašra brunaprófana (DS 1065.1). Žau eru
helst:
a. Klęšningin ķ heild sinni
eša ysta yfirborš hennar skal hafa sömu brunaeiginleika og byggingarefni ķ
flokki A.
b. Klęšningin skal vera
nęgilega žykk til aš hindra ķkviknun ķ brennanlegu efni į bak viš klęšninguna ķ
a.m.k. 10 mķnśtur.
c. Brunamįlastofnun rķkisins
setur nįnari reglur eša skilyrši ķ višurkenningarvottorši um lįgmarksžykkt
klęšningar ķ flokki 1 meš hlišsjón af brunaeiginleikum undirlags og žvķ hvort
holrśm er į bak viš klęšninguna.
149. gr.
Klęšning ķ flokki 2.
149.1 Klęšning ķ flokki 2
skal uppfylla skilyrši višurkenndra stašlašra brunaprófana (DS 1065.2). Žau eru
helst:
a. Klęšningin ķ heild sinni
eša ysta yfirborš hennar skal hafa sömu brunaeiginleika og byggingarefni ķ
flokki B.
b. Klęšningin skal vera
nęgilega žykk til aš hindra ķkviknun ķ brennanlegu efni į bak viš klęšninguna ķ
a.m.k. 10 mķnśtur.
c. Brunamįlastofnun rķkisins
setur nįnari reglur eša skilyrši ķ višurkenningarvottorši um lįgmarksžykkt
klęšningar ķ flokki 2 meš hlišsjón af brunaeiginleikum undirlags og žvķ hvort
holrśm er į bak viš klęšninguna.
150. gr.
Eldtreg gólfefni, G.
150.1 Gólfefni teljast
vera eldtreg og įkjósanleg aš uppfylltum eftirfarandi skilyršum viš stašlaša
brunaprófun (DS 1063.2):
a. Aš žau breiša eld hęgt śt.
b. Aš reykmyndun sé hęgfara
og tiltölulega lķtil.
c. Brunamįlastofnun rķkisins
setur nįnari reglur eša skilyrši ķ višurkenningarvottorši um fyrirkomulag og
frįgang.
151. gr.
Eldhindrandi žakklęšning, T.
151.1 Žakklęšning telst
vera eldhindrandi ef hśn uppfyllir eftirfarandi skilyrši viš stašlašar
brunaprófanir (DS 1063.2):
a. Hlķfir undirlaginu į
fullnęgjandi hįtt gegn ķkviknun frį gneistaflugi eša hitageislun.
b. Śtbreišir eld treglega.
c. Brunamįlastofnun rķkisins
setur nįnari reglur eša skilyrši ķ višurkenningarvottorši um fyrirkomulag og
frįgang.
152. gr.
Brunaįlag.
152.1 Hugtakiš brunaįlag
er męlikvarši į eldsmat ķ tilteknu brunahólfi eša byggingu. Brunaįlag er
samanlögš hitaorka sem leysist śr lęšingi žegar allt brennanlegt efni
(byggingarhlutar, hśsbśnašur og vörur) ķ tilteknu brunahólfi eša byggingu
brennur til fullnustu og ķ žaš deilt meš nettógólfflatarmįlinu (J/m2).
153. gr.
Brunahólfun.
153.1 Brunahólfun er
veigamikil brunavörn ķ byggingu til aš varna žvķ aš eldur, hiti og reykur
breišist aušveldlega śt frį žeim staš sem er aš brenna. Byggingunni er žį skipt
upp ķ eitt eša fleiri rżmi sem skilin eru frį öšrum hlutum hennar meš
byggingarhlutum sem hafa tiltekna brunamótstöšu ķ tilskilinn tķma.
153.2 Sé ekki annaš tekiš
fram skulu skil brunahólfs eigi vera gerš śr lakari byggingarefnum heldur en
B-efnum og hafa a.m.k. 60 mķnśtna žol er varšar heilleika og einangrun (EI60).
153.3 Ķ żmsum tilvikum mį
nota huršir og hlera meš minni brunamótstöšu en žó aldrei meira en hįlfu minni
en veggur sį sem žęr eru ķ, t.d. hurš meš 30 mķnśtna brunamótstöšu ķ vegg meš
60 mķnśtna brunamótstöšu (EI30).
153.4 Žeir hlutar
brunahólfs sem afmarkast af śtveggjum og žaki žurfa aš jafnaši ekki aš hafa
tiltekna brunamótstöšu aš öllu leyti (venjulegir gluggar hafa žaš t.d. ekki),
nema annaš sé sérstaklega tekiš fram.
154. gr.
Brunasamstęša.
154.1 Brunasamstęša er
eitt eša fleiri brunahólf sem eru ašskilin frį ašliggjandi brunasamstęšum eša
byggingum meš a.m.k. REI90 byggingarhlutum (veggir og hęšaskil). Frįgangur
veggs viš žak skal vera meš frįgangi eldvarnarveggs. Huršir skulu vera a.m.k. EI-CS60
og önnur op a.m.k. EI-S60. Skil aš ónotušu žakrżmi mega vera REI30.
155. gr.
Öryggisstigahśs.
155.1 Öryggisstigahśs skal
vera a.m.k. A-EI60 og haldast reyklaust. Ganga skal ķ og śr stigahśsi um svalir
undir beru lofti. Ķ öryggisstigahśsi skal vera stigleišsla, sbr. gr. 163.
156. gr.
Eldvarnarveggur.
156.1 Ef bygging stendur
nęr lóšarmörkum heldur en tilskiliš er, sbr. gr. 75, skal hśn hafa
eldvarnarvegg į žeirri hliš er aš lóšarmörkum veit, sé žar gert rįš fyrir
byggingum. Sambyggš hśs mega hafa sameiginlegan eldvarnarvegg į lóšarmörkum.
156.2 Eldvarnarveggur skal
vera A-REIM120 į sjįlfstęšri undirstöšu. Hann skal halda stöšugleika sķnum žótt
hśs sem įfast er viš hann brenni til grunna.
156.3 Eldvarnarvegg skal
byggja a.m.k. 0,30 m upp fyrir žak, męlt hornrétt į žakflötinn. Slķkur
brunakambur skal śtfęršur į sama hįtt og undirliggjandi veggur. Sleppa mį
brunakambi ef eldvarnarveggur nęr upp aš nešri brśn ystu žakklęšningar og žökin
sitt hvoru megin viš hann eru gerš EI60, 1,20 m śt frį vegg, eša A-EI60, 0,60 m
śt frį vegg. Innri klęšning skal vera ķ flokki 1 og vandlega fest.
156.4 Ķ steyptum og
hlöšnum hśsum skulu eldvarnarveggir sambyggšir śtveggjum.
156.5 Tréverk, sem liggur
mešfram eldvarnarvegg, mį ekki vera nęr honum en svo aš 0,20 m séu frį žvķ aš
gagnstęšri hliš veggjarins. Viš enda į bitum, žakįsum eša žakklęšningu mį
minnka žetta bil ķ 0,10 m. Gangi slķkt tréverk inn ķ sameiginlegan
eldvarnarvegg bįšum megin frį žį skal óskert steypa (steinn) į milli enda vera
a.m.k. 0,10 m.
156.6 Reykhįfar,
loftręsistokkar, raufar fyrir leišslur o.s.frv. mega ekki skerša žykkt
eldvarnarveggs og ef setja žarf op ķ eldvarnarvegg skal žannig frį žeim gengiš
aš žau rżri ekki brunamótstöšu hans.
157. gr.
Sérstakar rįšstafanir gegn śtbreišslu elds milli
bygginga.
157.1 Öryggisfjarlęgšir
frį mjög stórum byggingum og eldhęttulegum byggingum skal įkvarša sérstaklega ķ
brunahönnun. Skal žį fara eftir leišbeiningum eša reglum Brunamįlastofnunar žar
sem m.a. skal taka tillit til brunaįlags, hęšar og lengdar byggingar, hlutfallslegs
flatarmįls glugga og annarra opa ķ śtvegg.
158. gr.
Flótti śr eldsvoša.
158.1 Bygging skal vera
žannig hönnuš og byggš aš fólk sem ķ henni er geti flśiš eldsvoša.
158.2 Flóttaleišir og
ašgengi aš žeim skulu vera einfaldar, aušratašar og greišfęrar. Allan žann tķma
sem er ętlašur til flótta skal tryggja, eftir žvķ sem kostur er, aš hiti,
reykur eša eiturgufur fari ekki yfir hęttumörk ķ flóttaleiš. Fyrirbyggja skal
eins og kostur er aš fólk skašist vegna hruns byggingarhluta (t.d. glers) eša trošnings
og einnig aš fólk verši innlyksa ķ skotum og endum ganga.
158.3 Frį hverju žvķ rżmi
ķ byggingu žar sem gera mį rįš fyrir aš fólk dveljist eša sé statt skulu vera
fullnęgjandi flóttaleišir śr eldsvoša. Žęr skulu vera žannig skipulagšar og
frįgengnar aš allir ķ viškomandi rżmi geti bjargast śt af eigin rammleik eša
fyrir tilstilli annarra į tilgreindum flóttatķma.
158.4 Brunamįlastofnun
rķkisins gefur śt leišbeiningar um skipulag og frįgang flóttaleiša. Hafa ber
hlišsjón af višurkenndum stöšlum og leišbeiningum.
159. gr.
Björgunarop.
159.1 Björgunarop eru dyr,
gluggar og hlerar sem nota mį viš flótta śr eldsvoša. Öryggisbśnašur į
björgunaropum skal įvallt vera žannig aš einfalt sé aš opna žau į ešlilegan
hįtt.
159.2 Samanlögš hęš og
breidd björgunarops skal a.m.k. vera 1,50 m. Ef um er aš ręša hlišarhengdan
glugga, hlera eša renniglugga skal breidd opsins vera a.m.k. 0,50 m. Ķ öšrum
tilvikum skal breiddin vera a.m.k. 0,60 m. Hęš mį aldrei vera minni en 0,60 m.
Žar sem nešri brśn björgunarops er minna en 2,00 m yfir jörš skal lįgmarksstęrš
žess vera 0,50 x 0,50 m.
159.3 Ķ byggingum, žar sem
nešri brśn björgunarops er hęrra yfir jörš en 10,80 m (4 hęšir) skulu björgunarop į öllum hęšum vera dyr,
rennigluggar, hlišarhengdir gluggar eša hlišarhengdir hlerar.
159.4 Hęš frį gólfi aš
björgunaropi mį ekki vera meiri en 1,20 m. Ef settur er fastur bekkur, a.m.k.
0,50 m breišur, undir opiš žį mį reikna hęšina frį yfirborši hans.
159.5 Ķ rishęšum, žar sem
fólk dvelst aš stašaldri, skal stašsetja björgunarop žannig aš lįrétt fjarlęgš
frį opi aš žakskeggi sé ekki meiri en 1,40 m, nema unnt sé aš komast aš opinu
um svalir.
159.6 Utan björgunarops
skal eftir žvķ sem viš į geršar višunandi öryggisrįšstafanir.
159.7 Į björgunaropum skal
vera bśnašur sem hindrar aš lķtil börn geti opnaš žau.
160. gr.
Neyšarlżsing og śtljós.
160.1 Hönnun
neyšarlżsingar og śtljósa, žar sem slķks er krafist, skal vera ķ samręmi viš
leišbeiningar sem Brunamįlastofnun rķkisins gefur śt eša vķsar til og
eftirfarandi reglur:
a. Śtljós skal setja yfir eša
viš śtgöngudyr til aš leišbeina fólki aš žeim. Auk žess skal koma fyrir
śtljósum į öšrum stöšum žannig aš žau séu sżnileg frį hvaša staš sem er ķ sölum
eša flóttaleišum og rata megi meš hjįlp žeirra einna śt undir bert loft į jörš
nišur eša til öruggs stašar innanhśss, hvort heldur aš um sé aš ręša ašal- eša
neyšarśtganga. Śtljós skulu vera gręn aš lit meš hvķtu merki eša hvķt meš gręnu
merki, auk leišbeininga eftir žvķ sem viš į, sbr. reglur um öryggis- og
heilbrigšismerkingar į vinnustöšum. Mesta lesfjarlęgš į śtljós ķ metrum er 200
x p fyrir merki lżst innan frį og 100 x p fyrir merki lżst utan frį, žar sem p
er hęš merkis ķ mm. Žau skulu vera sķlogandi.
b. Neyšarlżsing skal žannig
uppsett aš hśn gefi sem jafnasta birtu ķ sölum og į flóttaleišum. Lżsingin skal
vera a.m.k. 1 lśx viš gólf. Neyšarlżsing skal taka sjįlfkrafa viš er
ašalstraumgjafi bregst og gefa ljós ķ a.m.k. 60 mķnśtur. Full lżsing skal vera
komin į innan 15 sekśndna en 50% af henni eftir 5 sekśndur. Į stöšum žar sem
fólki er sérstök hętta bśin skal lżsingin vera minnst 15 lśx eša 10% af fullri
lżsingu og skal aš fullu vera komin į eftir 0,25 sekśndur.
c. Varastraumgjafar skulu
vera vararafstöšvar eša rafhlöšur sem taka sjįlfvirkt viš ef ašalstraumgjafi
bilar.
161. gr.
Brunavišvörunarkerfi.
161.1 Hönnun og uppsetning
brunavišvörunarkerfis skal vera ķ samręmi viš ĶST EN 54 og reglur
Brunamįlastofnunar rķkisins um sjįlfvirk brunavišvörunarkerfi. Žar sem ķ
reglugerš žessari er krafist brunavišvörunarkerfis ķ byggingu er heimilt aš hafa
ķ stašinn, aš öllu leyti eša hluta, višurkennt višvörunar- og slökkvikerfi,
t.d. sjįlfvirkt vatnsśšakerfi.
162. gr.
Vatnsśšakerfi.
162.1 Vatnsśšakerfi skulu
vera ķ samręmi viš reglugerš um hönnun og uppsetningu sjįlfvirkra śšakerfa.
163. gr.
Stigleišsla.
163.1 Stigleišsla er
lóšrétt vatnsleišsla ķ stigahśsum sem slökkviliš getur tengt viš dęlur
slökkvilišs og hęgt er aš tengja viš slöngur slökkvilišs į hverri hęš.
Stigleišsla skal vera a.m.k. 76 mm aš innanmįli. Į hverri hęš skal vera grein
meš loka og tengingu fyrir slöngur slökkvilišs. Į jaršhęš skal vera bśnašur til
aš tengja leišsluna viš dęlur slökkvilišs. Hann skal greinilega merktur
_stigleišsla“. Tęmingarkrani skal vera į nešsta punkti leišslunnar.
164. gr.
Slöngukefli innanhśss.
164.1 Slöngukefli er
brunaslanga upprślluš į kefli sem hengt er į vegg.
164.2 Viš val į
slöngukefli skal miša viš eftirfarandi lįgmarksįkvęši fyrir vatnsrennsli og
žrżsting:
a. Fyrir almennar byggingar,
s.s. skrifstofuhśs, skóla, verslanir, hótel, sjśkrahśs o.fl., skal mišaš viš 20
l/mķn. vatnsrennsli og 9 m kastlengd.
b. Sé notuš 20 mm vķš og 25 m
löng slanga meš 6 mm stillanlegum slöngustśt, žarf aš gera rįš fyrir aš
žrżstingur viš veggloka sé a.m.k. 100 kPa.
c. Fyrir stór išnašar- og
geymsluhśs og byggingar žar sem eldhętta er mjög mikil og brunaįlag mikiš, skal
miša viš 40 l/mķn. vatnsrennsli og 9 m kastlengd.
d. Sé notuš 25 mm vķš og 25 m
löng slanga meš 8 mm stillanlegum slöngustśt, žarf aš gera rįš fyrir aš
žrżstingur viš veggloka sé a.m.k. 120 kPa.
e. Slöngukefli skal stašsetja
og tengja meš hlišsjón af leišbeiningum Brunamįlastofnunar rķkisins og gerš
bśnašarins skal öšlast višurkenningu stofnunarinnar.
165. gr.
Handslökkvitęki.
165.1 Viš val og
stašsetningu į handslökkvitękjum mį leita rįšgjafar hjį slökkvilišsstjóra og
hafa ber hlišsjón af leišbeiningum og reglum Brunamįlastofnunar rķkisins og
Vinnueftirlits rķkisins. Handslökkvitęki skulu vera ķ samręmi viš ĶST-EN3.
166. gr.
Loftręsikerfi.
166.1 Brunavarnir ķ
loftręsikerfum skulu vera ķ samręmi viš stašla sem Brunamįlastofnun rķkisins
samžykkir eša vķsar til, t.d. DS 428 og eftirfarandi reglur:
a. Efni ķ loftstokkum og žeir
ķhlutar loftręsikerfa sem viš koma brunavörnum, s.s. brunalokur og tilheyrandi
stjórnbśnašur, skal hafa öšlast višurkenningu Brunamįlastofnunar rķkisins.
b. Loftręsikerfi skal žannig
hannaš og frį žvķ gengiš aš žaš rżri ekki brunahólfun byggingar.
c. Loftręsikerfi skal žannig
hannaš og frį žvķ gengiš aš žaš stušli ekki aš reykśtbreišslu viš bruna.
167. gr.
Reyklosun.
167.1 Hönnun reyklosunar (reykręsibśnašar og -kerfis) skal vera ķ
samręmi viš leišbeiningar eša reglur sem Brunamįlastofnun rķkisins gefur śt eša
samkvęmt stašli sem stofnunin višurkennir.
168. gr.
Rįšstafanir til aš draga śr sprengižrżstingi.
168.1 Ef starfsemi ķ hśsi
eša hluta hśss er slķk aš sérstök hętta er talin vera į sprengingu, t.d. af
völdum gass eša vökva, skal žannig um bśiš aš hśsiš hrynji ekki eša laskist
verulega af völdum sprengingar. Į slķkum rżmum skulu vera sprengilśgur,
gluggar, léttir śtveggir eša žakhlutar sem lįta undan viš sprengingu.
168.2 Bśnašur til
žrżstiminnkunar mį ekki vera žannig stašsettur aš hann stofni vegfarendum eša
nįlęgum byggingum ķ hęttu.
168.3 Brunamįlastofnun
rķkisins setur nįnari reglur um bśnaš og ašferšir til losunar į sprengižrżstingi.
8. kafli.
Hollustuhęttir.
176. gr.
Hljóšstig innanhśss frį tęknibśnaši.
176.1 Hljóšstigiš skal
aldrei vera hęrra en žaš višmišunargildi sem gefiš er upp ķ töflunni1
fyrir A-vegiš jafngildishljóšstig, LA,eq,T og A-vegiš
hįmarkshljóšstig LA,max:
(Leišbeiningargildi fyrir LC,eq,T og LA,eq,T eru innan
sviga.)
Męlikvarši Ķbśšarhśs, Kennsluhśsnęši
hótel, o.ž.h.
hjśkrunar- Kennslu-
heimili stofur3)
ķveruherbergi2)
Hljóšstig frį
hljóšgjöfum sem LA,eq,T 32
(30) dB 35
(30 dB)
senda frį sér
stöšugt hljóš LC,eq,T (50
dB)
Męlikvarši Ķbśšarhśs, Kennsluhśsnęši
hótel, o.ž.h.
hjśkrunar- Kennslu-
heimili stofur3)
veruherbergi2)
Hljóšstig frį
hljóšgjöfum sem LA,eq,T 32 (30) dB 35 (30 dB)
senda frį sér
hljóš ķ stuttan tķma
meš nokkru bili į
milli4) LA,max 35 (32) dB
177. gr.
Hljóšstig utanhśss frį tęknibśnaši.
Ęskilegt er aš hljóšstigiš verši aldrei hęrra en žaš
leišbeiningargildi sem gefiš er upp ķ töflunni fyrir A-vegiš
jafngildishljóšstig yfir 30 mķn. męlitķma, LA,eq,30 mķn.
Męlikvarši Ķbśšarhśs1)
Į a.m.k. einu
śtisvęši/svölum LA,eq,30
mķn
viš hverja ķbśš dagur
(06 - 18) (45 dB)
kvöld
(18 - 22) (40 dB)
nótt
(22 - 06) (35 dB)
178. gr.
Hljóšstig utanhśss frį fyrirtękjum og annarri starfsemi.
178.1 Višmišunarmörk um
hįmarkshljóšstig frį fyrirtękjum og annarri starfsemi er aš finna ķ
mengunarvarnareglugerš.
179. gr.
Hįvaši į vinnustöšum.
179.1 Į vinnustöšum skal
gętt įkvęša reglna Vinnueftirlits rķkisins um hįvašavarnir į vinnustöšum og
heyrnareftirlit starfsmanna.
180. gr.
Varmaeinangrun og orkunotkun.
180.1 Einangrun hśsa og
orkužörf mį įkvarša eftir tveim mismunandi leišum, en žó žannig aš
lįgmarkseinangrun einstakra byggingarhluta, hįš óskum um inniašstęšur, sé
įvallt uppfyllt:
a) Orkužörf įkvöršuš meš
tilliti til lįgmarksįkvęša žessarar greinar.
b) Orkužörf įkvöršuš śtfrį
lįgmarksįkvęšum en einnig aš teknu tilliti til nżtingar į eigin orku (eigin
varmamyndun, t.d. orkugjöf vegna išnašar, endurnżting varma, virkjun jaršvarma,
sólar- eša vindorku).
180.2 Heildarleišnitap
byggingar, aš teknu tilliti til kuldabrśa og U-gilda byggingarhluta, skal ekki
verša hęrra heldur en fęst ef einvöršungu er tekiš miš af nettó flatarstęrš og
hįmarks U-gildum samkvęmt reglugerš žessari. Reiknaš leišnitap fyrir hverja °C
skal į ašaluppdrįttum gefiš upp į fermetra gólfflatar (W/m2°C).
Heildarorkužörf byggingar skal įkvaršast aš teknu tilliti til
heildarleišnitaps, loftskipta byggingar og lofthita śti og inni. Ef hśs er
myndaš śr rżmum meš mismunandi innihitastig žį mį taka tillit til žess viš
įkvöršun hitataps vegna leišni og loftskipta.
180.3 Viš įkvöršun U-gilda
byggingarhluta skal taka miš af ęskilegum innilofthita og fyrirhugašri notkun.
Fyrir ķbśšarhśsnęši og annaš fullhitaš hśsnęši (lofthiti >= 18°C) žar sem
fólk dvelst skulu hįmarks U-gildi byggingarhluta vera ķ samręmi viš fyrri dįlk
töflu (sjį žó undanžįgu fyrir verslunarhśsnęši ķ mgr. 79.4):
Byggingarhluti U-gildi
(W/m2K)
Ti>=18°C 18°C>Ti>=10°C
Žak 0,2 0,3
Śtveggur 0,4 0,4
léttur śtveggur einangrašur ķ grind 0,3 0,4
Gluggar (karmar, gler vegiš mešaltal, k-gler) 2,0 3,0
Huršir 3,0 engin krafa
Gólf
į fyllingu 0,3 0,4
aš óupphitušu rżmi 0,3 0,4
aš śtlofti 0,2 0,4
Śtveggir, vegiš mešaltal (veggfletir, gluggar 0,85 engin
krafa
og huršir)
(Ti žżšir hitastig inni.)
Śtreikningur U-gilda
byggingarhluta skal geršur ķ samręmi viš ĶST / EN 26946-1.
180.4 Fyrir hśsnęši žar
sem litlar kröfur eru geršar til innihita, og/eša fólk dvelst ašeins mjög
tķmabundiš, žį mį taka tillit til slķks varšandi įkvöršun U-gilda einstakra
byggingarhluta. Žetta gildir sérstaklega ef notkun hśss er žannig hįttaš aš
orkugjöf vegna framleišslu er yfirdrifin til aš hita hśsiš (ketilhśs,
mįlmbręšslur o.fl.).
180.5 Upplżsingar um
U-gildi einstakra byggingarhluta skulu koma fram į ašaluppdrįttum.
181. gr.
Raka- og vindvarnir.
181.1 Viš hönnun og
śtfęrslu į einangrun hśsa skal žess gętt aš raka- og vindvarnir séu
fullnęgjandi svo raki og lofthreyfing hafi ekki óheppileg įhrif į
einangrunargildi byggingarhluta.
182. gr.
Loftžéttleiki hśsa.
182.1 Tryggja žarf aš hśs
séu nęgjanlega loftžétt til aš koma ķ veg fyrir orkusóun og aš dragsśgur valdi
ekki óžęgindum.
182.2 Fyrir fullhitaš
hśsnęši (Ti>18°C) skal miša viš aš žéttleiki byggingarflata ķ hjśpfleti sé
nęgjanlegur žannig aš lofthleypni męld viš 50 Pa mismunažrżsting sé minni
heldur en töflugildi sżna.
Loftžéttleiki
byggingarhluta:
ķbśšarhśsnęši
og žess hįttar q50
< 3m3/m2,h
ašrar
byggingar q50
< 6m3/m2,h
q50
er loftstreymi męlt viš 50 Pa mismunažrżsting.
182.3 Ķ strangari
kröfuflokknum lenda allar byggingar žar sem fólk dvelst langdvölum, s.s.
ķbśšarhśs, vistheimili og sjśkrahśs. Varšandi hśs sem ekki teljast fullhituš
(s.s. išnašar- og geymsluhśsnęši żmiss konar og frķstundahśs) eru ekki geršar
sérstakar kröfur til loftžéttleika.
183. gr.
Hönnun hitakerfa.
183.1 Viš hönnun į
naušsynlegu hitunarafli hitakerfis skal miša viš -15°C śtilofthita og minnst
0,8 loftskipti į klukkustund.
184. gr.
Almennt um raka.
184.1 Byggingar skulu
žannig hannašar og byggšar aš hlutar žeirra, eša byggingar ķ heild, verši ekki
fyrir skašlegum įhrifum af völdum śrkomu, slagregns, snjóa, kraps,
yfirboršsvatns, grunnvatns, jaršraka, byggingarraka, žéttivatns eša loftraka.
Tryggja skal aš raki eša afleišingar hans rżri ekki ešlileg heilbrigšis- og
hollustuskilyrši innandyra.
184.2 Lķfręn efni, sem
geta brotnaš nišur vegna įhrifa sveppa eša gerla (fśnaš eša rotnaš), skulu ekki
vera ķ beinni snertingu viš jaršveg eša rakadręg efni ķ undirstöšum.
185. gr.
Frįgangur byggingarhluta til varna raka.
185.1 Gólfefni sem eru
viškvęm fyrir raka skulu varin meš rakastöšvandi lagi frį įhrifum jaršraka og
byggingarraka.
185.2 Nešsta gólf og
kjallaraveggir skulu žannig hannašir og byggšir aš vatn og raki geti ekki
komist inn ķ bygginguna.
185.3 Kjallaraveggir og
undirstöšur nešan jaršvegsyfirboršs skulu varšir aš utan gegn raka.
185.4 Ef nešsta gólf
veršur undir grunnvatnsyfirborši skal į uppdrįttum gerš sérstök grein fyrir
rakavörnum kjallaraveggja og gólfplötu.
185.5 Hęšaskil eša gólf
yfir skrišrżmi skulu žannig hönnuš og byggš aš ekki komi til óžęginda eša
skemmda af völdum raka eša kulda ķ gólfinu.
185.6 Skrišrżmi skal
śtbśiš meš meindżraheldum loftristum į undirstöšum eša kjallaraveggjum.
Loftristir skulu vera į 5 metra bili, žó minnst tvęr į hverjum vegg. Žęr skulu
vera a.m.k. 0,015 m2 og nešri brśn a.m.k. 0,10 m yfir jörš. Į
milliveggi ķ skrišrżmi skal setja loftgöt a.m.k. jafnstór. Ef hęšaskil eru śr
steinsteypu mį fękka loftristum um helming. Žó skulu ętķš vera ristir nįlęgt
hornum hśssins.
185.7 Ķ skrišrżmum skal
jafnan komiš ķ veg fyrir jaršraka t.d. meš žvķ aš steypa žrifalag eša leggja
jaršdśk sem festa skal nišur.
186. gr.
Loftgęši og loftręsing.
186.1 Öll dvalarrżmi,
ķbśšar- og skrifstofuherbergi, svo og önnur vinnuherbergi žar sem fólk dvelur
langtķmum saman skulu hafa fullnęgjandi loftręsingu. Tryggja skal meš hönnun og
gerš loftręsingar, hvort sem hśn er vélręn eša ekki, aš fullnęgjandi
loftendurnżjun nįist.
186.2 Ef dvalarrżmi hefur
einungis eina gluggahliš og ekki nęst gegnumloftun til annarrar hśshlišar skal
tryggja sérstaklega aš fullnęgjandi loftendurnżjun nįist, t.d. meš einhverri
eftirfarandi ašgerša: meš vélręnum innblęstri fersklofts, nęgjanlega stórum
loftunaropum ķ mismunandi hęš į śtvegg eša meš sjįlfsogandi eša vélręnum
śtsogsloftrįsum ķ innhluta herbergis og opnanlegum glugga eša loftunaropi į
śtvegg.
186.3 Bygging skal žannig
gerš og komiš fyrir bśnaši til žess aš tryggja loftskipti og losun af
loftmengun ķ žeim męli aš eftirfarandi skilyršum sé fullnęgt:
a. Loftgęši ķ hverju rżmi
skulu vera ķ samręmi viš notkun og įvallt žannig aš gętt sé heilbrigšis- og
hollustuskilyrša.
b. Komiš skal ķ veg fyrir aš
heilsuspillandi efni og óžęgileg lykt geti dreifst innan viškomandi rżmis eša
śr einu rżmi ķ annaš.
c. Loftstreymi milli rżma, ef
slķkt į sér staš, skal ętķš vera frį rżmi meš minni loftmengun til rżmis žar
sem loftmengun er meiri.
d. Ekki er heimilt aš hleypa
daunillum, fitumengušum eša heilsuspillandi efnum śt ķ andrśmsloftiš og skal ķ
žessu efni gętt įkvęša heilbrigšisreglugeršar um loftmengun.
e. Žar sem loftmengun stafar
ašallega frį fólki sem dvelst ķ herbergi eša frį byggingarefnum skal sjį fyrir
almennri loftręsingu.
f. Žar sem loftmengun stafar
ašallega frį starfsemi skal sjį fyrir višeigandi loftręsingu.
186.4 Öll vinnu- og
dvalarrżmi fyrir fólk skal loftręsa žannig aš mešalstyrkur koltvķsżrings CO2
fari ekki yfir 800 ppm og hįmarksgildiš ekki yfir 1000 ppm. Hafa skal hlišsjón
af leišbeiningarritum og stöšlum um įkvöršun ferskloftsmagns til loftręsingar.
186.5 Sjįlfsogandi
loftręsing skal gerš meš loftrįs upp śr žaki.
187. gr.
Stęrš og gerš loftrįsa.
187.1 Fyrir ķbśšarhśsnęši
eru geršar eftirfarandi kröfur um loftręsingu, sjį töflu 187. Samkvęmt töflunni
eru geršar kröfur um žverskuršarflatarmįl sjįlfsogandi loftrįsa eša afkastagetu
vélknśins śtsogsbśnašar og gerš og stęrš loftinntaks. Stęršir töflunnar mišast
viš rétthyrndar loftrįsir og mį hlutfall milli lengdar og breiddar ekki vera
meira en 2:1 og minnstu mįl į hvorn veg 100 mm. Flatarmįl žverskuršar loftrįsa
mį minnka um 25% ef stokkar eru sķvalir. Ķ hverju herbergi į aš vera loftinntak
eins og fram kemur ķ töflunni og annašhvort sjįlfsogandi loftrįs eša vélknśinn
śtblįstur.
Tafla 187
HERBERGI SJĮLFSOGANDI VÉLKNŚINN LOFTINNTAK
LOFTRĮS ŚTBLĮSTUR (LOFTINNBLĮSTUR)
m2 l/s
Ķbśšarherbergi Opnanlegur
gluggi
Ķbśšarherbergi ķ
ķbśš 0,02 22 Opnanlegur gluggi
meš eina
gluggahliš
Eldhśs 7m2
eša stęrra 0,02 22 Opnanlegur gluggi
Eldhśs minna en 7m2 0,015 17 Opnanlegur
gluggi eša ķ gegnum
annaš
herbergi
Bašherbergi 0,015 14 Opnanlegur gluggi minnst 0,2 m2
eša
stillanlegur loki meš 0,01 m2 opnun
ķ
hurš eša vegg til ašlęgs herbergis
Salerni 0,01 11 Opnanlegur gluggi minnst 0,2
m2 eša
stillanlegur
loki meš 0,01 m2 opnun
ķ
hurš eša vegg til ašlęgs herbergis
Stigahśs meš
glugga Opnanlegur
gluggi 0,2 m2
į vegg
Stigahśs įn glugga
į vegg 0,025 17 Nešst ķ stigahśsi, 0,025 m2
Žurrkherbergi eša 0,02 22 Opnanlegur gluggi, minnst
0,015 m2
žvottahśs fyrir 3
ķbśšir eša
annaš op er tryggir fullnęgjandi
eša fleiri ašstreymi
fersklofts
Žurrkherbergi eša 0,015 17 Opnanlegur gluggi, minnst 0,015 m2
žvottahśs fyrir
fęrri en eša
annaš op er tryggir fullnęgjandi
3 ķbśšir ašstreymi
fersklofts
Kyndiklefi Ólokanleg
śtiloftrist eftir stęrš
kynditękja
Sorpgeymsla įn
sorprennu 0,015 17 Meindżraheld rist śt, 0,01m2
Sorprenna 0,07 yfir
efsta 55+3 fyrir Meindżraheld rist śt, opnun 25%
inntaki hverja hęš af loftrįs
yfir
4
Lyfta 1% af
flatarmįli
lyftuganga
Kjallararżmi 0,5% af nettó-
flatarmįli
187.2 Loftmagnstölur ķ
töflu 187 mišast viš aš loft sé sogaš śt frį žeim rżmum ķ ķbśšinni sem ķ er mengaš
eša rakt loft, eins og ķ eldhśsum og snyrtiherbergjum. Samsvarandi śtiloftsmagn
streymir sķšan inn ķ ķbśšina, um innblįsturskerfi, opnanlega glugga, ristar ķ
śtvegg eša rifur viš opnanlega glugga og huršir.
187.3 Lyftur skal loftręsa
žannig aš flatarmįl sjįlfsogandi loftrįsar sé 1% af flatarmįli lyftuganga eins
og segir ķ töflu 187 og er ekki leyfilegt aš tengja loftrįs frį lyftu viš önnur
loftręsikerfi ķ hśsinu.
187.4 Ķ salernum,
bašherbergjum, geymslum og öšrum herbergjum įsamt eldhśsi sem liggur aš
innvegg, žar sem ekki veršur komiš viš opnanlegum glugga, skal séš fyrir
nęgilega góšri loftręsingu.
187.5 Loftrįsir skulu hafa
žétt samskeyti og mį krefjast žess aš žau séu žéttleikaprófuš.
187.6 Snyrtiherbergi skulu
hafa 17 l/s frįloftsmagn fyrir hverja salernisskįl. Ef ekki er gluggi į
herberginu skal frįloftsmagniš aukast ķ 34 l/s.
187.7 Žar sem eru
stašbundnir mengunarvaldar skal nota innblįstur og punktśtsog til aš takmarka
dreifingu mengašs lofts um rżmiš. Žar sem ekki er mögulegt aš takmarka dreifinguna
nęgjanlega skal grunnloftręsingin aukin žannig aš mengunin žynnist nęgjanlega,
sjį mgr. 186.3.
187.8 Eldhśs ķ
ķbśšarhśsnęši skal hafa 17 - 22 l/s frįloftun. Yfir eldavélum skal setja upp
hįf eša punktśtsog.
187.9 Ķ sorpgeymslum
fjölbżlishśsa skal vera hęgt aš tryggja heildarfrįloftsmagn sem nemur minnst
0,6 l/s į hvern m2 gólfflatar. Ķ sorprennunni skal vera frįloftsmagn
sem nemur 55 l/s. Sorprennur skulu hafa stöšugan undiržrżsting žó ein
innkastslśgan sé opin.
187.10 Öll vinnu- og
ķbśšarherbergi skulu hafa opnanlegan glugga eša beina ašfęrslu śtilofts.
187.11 Loft skal fęra frį
_hreinum“ til _mengašra“ herbergja. Žetta krefst rétts žrżstingsmismunar ķ
byggingu: ķ bķlskśr, reykherbergjum, ljósritunarherbergjum, salernum og eldhśsi
skal vera undiržrżstingur mišaš viš ašlęg herbergi, sjį mgr. 186.3 og Rb-blaš
Rb (lg).001.
187.12 Um brunavarnir
loftręsikerfa almennt vķsast ķ gr. 166.
187.13 Loftręsistokk mį ekki
tengja viš reykhįf sem flytur reyk frį eldstęši.
187.14 Allar loftrįsir, sem liggja gegnum žak, skulu nį minnst 0,3 m
upp śr žakfleti. Ofan į žeim skulu vera hettur. Ef loftrįsir eru vélknśnar mį
sameina žęr yfir efstu plötu gegnum žak.
187.15 Loftrįsir frį
eldhśsum skal vera hęgt aš hreinsa į aušveldan hįtt.
187.16 Ķ staš loftrįsa frį
eldhśsi er heimilt aš hafa vélknśinn śtblįstur gegnum śtvegg.
187.17 Loftrįsir, ętlašar
til aš flytja eim frį steikingarstöšum og öšrum slķkum stöšum žar sem matseld
fer fram į svipašan hįtt skulu ganga órofnar upp fyrir žak eša beint śt um
śtvegg žar sem slķkt žykir henta. Žęr skulu vera A-E30 og žannig geršar aš
aušvelt sé aš hreinsa žęr. Žęr skulu hafa višeigandi eldvarnarbśnaš og
fitugildrur.
187.18 Ķ loftrįsum skal vera
óbrennanlegt efni og skal einangrun žeirra vera óbrennanleg.
9. kafli.
Tęknibśnašur.
188. gr.
Almennt um lagnir.
188.1 Lagnir skulu žannig
hannašar og fyrir komiš aš notagildi žeirra sé tryggt og aš uppfylltar séu
allar kröfur um öryggi og hollustuhętti. Lagnakerfi skulu anna fyrirhugušum
afköstum og žola žaš ytra og innra įlag sem vęnta mį aš žau verši fyrir į
endingartķma žeirra.
188.2 Efni sem notuš eru ķ
lagnir skulu standast žau efnaįhrif sem vęnta mį aš žau verši fyrir. Žau mega
ekki gefa frį sér hęttuleg efni. Eitruš og heilsuskašleg efni mega ekki berast
frį lagnakerfum eša meš lögnum til ytra eša innra umhverfis.
188.3 Lagnir skulu vera
ašgengilegar til žjónustu, hreinsunar, eftirlits og višgerša žannig aš mśrbroti
eša öšrum skemmdum į hśsnęši sé haldiš ķ lįgmarki ef endurnżja žarf lagnir eša
gera viš žęr.
188.4 Vatnslagnakerfi skulu
vera śtskiptanleg žannig aš sem minnstar skemmdir verši į byggingu, žau skulu
žannig hönnuš og frį žeim gengiš aš hugsanlegir lekar uppgötvist fljótt og
leiši ekki til skemmda į öšrum lögnum eša byggingarhlutum.
188.5 Lagnakerfi skulu
žannig gerš aš orkunżting verši sem best.
188.6 Lagnakerfi skulu
ekki auka hęttu į eldi eša eldśtbreišslu.
188.7 Eftirtaldir stašlar
gilda viš kerfisuppbyggingu og hönnun lagnakerfa:
ĶST 62
Mannvirkjateikningar, tįkn fyrir tęki ķ hita- og loftręsikerfum,
ĶST 65 Frįrennslislagnir
ķ jöršu,
ĶST 67
Vatnslagnastašall,
ĶST 68
Frįveitulagnir ķ hśsum,
ĶST EN
442-1:1995, ĶST EN 442-2:1996 og ĶST EN 442-3:1997,
IEC 617-1
Graphical symbols for diagrams,
IEC 606 17,
ĶST ISO 4067/1
Tękniteikningar, teiknitįkn fyrir frįveitu-, neysluvatns-, hita- og
loftręsilagnir,
ĶST ISO 4067/2
Tękniteikningar, einföld myndtįkn fyrir hreinlętistęki og
ĶST ISO 4067/6
Tękniteikningar, teiknitįkn fyrir vatnsveitu- og holręsalagnir ķ jöršu.
Ennfremur mį
hafa hlišsjón af norręnum stöšlum t.d. DS 418, DS 469, DS 452 og DS 447.
188.8 Um
brunavišvörunarkerfi gilda įkvęši ĶST EN 54 og reglur Brunamįlastofnunar
rķkisins. Um vatnsśšakerfi vķsast ķ gr. 162.
188.9 Viš val į lagnaefni
er, auk stašla, bent į leišbeiningar viškomandi veitna žar sem žęr eru fyrir
hendi og leišbeiningarrit Rannsóknastofnunar byggingarišnašarins.
188.10 Efnisvottorš skulu
greina notkunarforsendur lagnaefnis svo glöggt komi fram viš hvaša ašstęšur
nota megi efniš, fyrst og fremst varšandi tegund vatns, žrżsting og hita.
188.11 Leišbeiningar um
rekstur lagnakerfa skulu vera skżrar og fullnęgjandi til žess aš rekstur žeirra
geti įvallt gengiš snuršulaust viš ešlilega starfsemi ķ byggingunni.
189. gr.
Almennt um hitakerfi.
189.1 Hitakerfi skulu
žannig hönnuš aš orkunżting verši sem best og žau auki ekki hęttu į bruna,
sprengihęttu, eitrun eša mengun.
189.2 Hitapķpur, ķ
barnaheimilum, hjśkrunarheimilum og öšrum vistheimilum barna og aldrašra, sem
hafa yfirboršshita sem valdiš getur hśšbruna (yfir 60°C) skulu varšar žannig aš
tryggt sé aš ekki verši slys į fólki.
189.3 Pķpur ķ hitakerfi
skulu einangrašar žannig aš ekki verši ónaušsynleg orkueyšsla og aš ekki valdi
óęskilegri upphitun į öšrum lögnum og byggingarhlutum.
189.4 Ef gólf eša loft eru
notuš sem varmagjafar skulu žau einangruš frį öšrum rżmum en žeim sem varmann
eiga aš nżta.
189.5 Hitakerfi skulu bśin
stjórnbśnaši sem tryggir aš herbergishiti verši ekki of hįr og jafnframt aš
hęgt sé aš minnka upphitun žegar byggingin eša hluti hennar er ekki ķ notkun.
189.6 Hitagjafar skulu
bśnir stillibśnaši til jafnvęgisstillingar į hitakerfinu.
189.7 Afköst hitakerfis
skulu mišast viš aš lofthiti fari ekki meira en 3°C undir lęgsta rįšgerša
herbergishita.
189.8 Um innivist fyrir
venjulegar ķbśšir, skrifstofur, vistheimili og sambęrilegar stofnanir skal hafa
hlišsjón af ISO 7730:1986.
189.9 Hęgt skal vera aš
aflofta hitakerfi.
190. gr.
Hitaveitukerfi.
190.1 Hitakerfi sem fį
orku frį jaršhita skulu bśin stjórn- og stillibśnaši žannig aš nżting
varmaorkunnar verši sem best og öryggis gętt.
190.2 Aušveldur ašgangur
skal vera aš jafnvęgisstillibśnaši.
190.3 Hitakerfi skulu bśin
žrżstistżribśnaši žannig aš tryggt sé aš žrżstingur viš efsta ofn sé
nęgjanlegur og aš hęgt sé aš stżra rįšgeršum rekstraržrżstingi og
mismunažrżstingi yfir hitakerfiš į fullnęgjandi hįtt.
190.4 Žrżstistillibśnašur
skal vera žannig geršur aš žrżstimunur fram- og bakrįsar sé stöšugur og eins
lķtill og unnt er.
190.5 Öryggisžrżstibśnašur
skal tryggja į fullnęgjandi hįtt aš ekki skapist hętta vegna of hįs žrżstings į
kerfinu fyrir lagnir, annan bśnaš og fólk. Žetta skal tryggja meš öryggislokum
bęši į fram- og bakrįs hitakerfa. Pķpa frį öryggisloka skal lögš nišur aš gólfi
og skal henni žannig fyrir komiš aš ekki stafi hętta af śtrennsli frį henni og
žannig aš komast megi aš lögnum til ašgerša ef öryggisloki opnast.
Gólfnišurfall skal vera ķ sama herbergi og öryggisloki er stašsettur ķ.
190.6 Sé bakrennslisvatni
veitt ķ frįrennsliskerfi skal žess gętt aš tryggt sé aš hitastig žess sé ekki
žaš hįtt aš lagnaefni ķ frįrennsliskerfi geti oršiš fyrir skemmdum. Eins skal
tryggt aš ekki verši bakrennsli frį frįrennsliskerfi ķ hitakerfi undir neinum
kringumstęšum.
190.7 Pķpum, tękjum og
stjórnbśnaši skal žannig valinn stašur aš hįvaši frį žeim valdi ekki óžęgindum
ķ byggingu eša umhverfi hennar.
190.8 Tenging hitakerfis
viš hitaveitukerfi skal gerš ķ samręmi viš tengiskilmįla viškomandi veitu.
Aušvelt skal vera aš komast aš tengigrind hitakerfis til męlaaflestrar,
višhalds og višgerša.
190.9 Męlar skulu vera į
bakrįs og framrįs hitakerfis svo örugglega megi fylgjast meš hita og žrżstingi
ķ kerfinu. Kvarši žrżstimęla skal geta sżnt a.m.k. 50% hęrra gildi en rįšgeršan
rekstraržrżsting.
190.10 Įfyllingarbśnašur
lokašra hitakerfa skal žannig geršur aš tryggt sé aš vatn (vökvi) af hitakerfi
geti ekki undir neinum kringumstęšum runniš inn į neysluvatnskerfi.
Einstreymisloki skal vera af višurkenndri gerš.
190.11 Žéttleika allra
hitakerfa skal sannreyna meš žrżstiprófun. Žeir kerfishlutar sem huldir eru af
öšrum byggingarhlutum skulu žéttleikaprófašir įšur en žeir eru huldir. Sjį
leišbeiningu ķ DS469.
190.12 Um efni til hitalagna
fer eftir ašstęšum į hverjum staš en ķ grundvallaratrišum mį styšjast viš ĶST
67. Žar aš auki ber aš leita upplżsinga viškomandi veitu um eiginleika vatns ķ
kerfi hennar, m.a. efnainnihald, žrżsting og hita, žannig aš velja megi žaš
lagnaefni sem best hentar.
191. gr.
Ketilkerfi, olķu- og rafhitun.
191.1 Um ketilkerfi gilda
sömu įkvęši og um hitaveitukerfi og aš auki skal tryggja meš hitastillibśnaši
og öryggisbśnaši aš rekstrarhiti og rekstraržrżstingur ketilkerfis verši ekki
of hįr svo ekki sé hętta į sprengingu eša bruna. Sjį enn fremur reglugerš um
vatnshitunarkerfi önnur en jaršvarmaveitur og reglugerš um raforkuvirki.
191.2 Tryggja skal fullnęgjandi
ferskloft fyrir bruna ķ brunahólfi.
191.3 Tękjaklefar skulu
loftręstir į fullnęgjandi hįtt žannig aš įvallt sé nęgjanlegt ferskloft fyrir
hendi og aš hiti verši ekki of hįr. Tryggja skal fullnęgjandi aškomu til
višgerša og hreinsunar.
191.4 Hitakatlar skulu
vera ķ sérstökum tękjaklefa (kyndiklefa) nema aš žeir séu sérstaklega
višurkenndir til notkunar annars stašar, sbr. gr. 83.
191.5 Yfirboršshiti
brennanlegra byggingarefna mį ekki fara yfir 80°C vegna geislunar frį kötlum og
hitakśtum.
191.6 Olķukatlar skulu
žannig geršir aš fullnęgjandi brennsla eldsneytis nįist viš rįšgerš varmaafköst
og aš mengun frį žeim sé eins lķtil og unnt er. Olķukatla skal tengja viš
reykhįf sem er nęgjanlega žéttur. Katlar skulu vera į traustri undirstöšu.
192. gr.
Eldstęši.
192.1 Opin og lokuš
eldstęši og allur bśnašur žeim tengdur skal žannig geršur og frįgenginn aš hęgt
sé aš kynda meš honum į öruggan hįtt og aš notkun hans, hreinsun og višhald
hafi ekki ķ för meš sér eld-, sprengi- eša eitrunarhęttu, né heilsuspillandi
įhrif vegna reyks.
192.2 Eldstęšum skal
tryggt nęgjanlegt ašstreymi fersks lofts vegna bruna.
192.3 Öll eldstęši skulu
vera žannig frįgengin aš hitastig brennanlegra byggingarefna og annarra efna ķ
nįgrenni žeirra verši ekki hęrri en 80°C.
192.4 Öll eldstęši skal
tengja viš reykhįf.
192.5 Eftir föngum skal
hitaeinangra žį fleti į eldstęšum sem ętla mį aš hętta geti stafaš af ef žeir
eru snertir.
192.6 Um uppsetningu og
frįgang eldstęša er vķsaš ķ leišbeiningar Brunamįlastofnunar rķkisins og
Rannsóknastofnunar byggingarišnašarins.
193. gr.
Reykhįfar.
193.1 Reykhįf skal
stęršarįkveša žannig aš bruni ķ eldstęši verši ešlilegur, virkni fullnęgjandi
og reykhiti innan ešlilegra marka.
193.2 Óašgengilegir
reykhįfar skulu žannig geršir aš yfirboršshiti į śthliš žeirra eša brennanlegra
byggingarefna verši ekki hęrri en 80°C.
193.3 Ašgengilega og
snertanlega reykhįfa skal hitaeinangra til varnar hśšbruna žannig aš hitastig
verši ekki hęrra en 60°C.
193.4 Yfirborš reykhįfs
skal vera ašgengilegt til eftirlits og višgerša. Lengdaržensla skal vera
óhindruš. Žverskuršarflatarmįl skal vera óbreytt frį botni til topps.
193.5 Reykhįfar skulu
bśnir stillanlegu sśgspjaldi og sótlśgu.
193.6 Um gerš og frįgang
reykhįfa vķsast til leišbeininga Brunamįlastofnunar rķkisins og Rb blašs.
194. gr.
Olķugeymar.
194.1 Stašsetningu
olķugeyma skal sżna į ašaluppdrįttum.
194.2 Olķugeymar skulu
vera ryšvaršir og žannig frįgengnir aš ekki sé hętta į slysum eša olķumengun,
sbr. einnig 117. gr.
194.3 Į milli olķugeymis
og kynditękis skal vera öryggisloki sem lokar fyrir olķurennsli viš eldsvoša
eša óheft rennsli.
195. gr.
Vatnslagnir.
195.1 Neysluvatnskerfiš
skal hanna žannig aš fyrirhuguš afköst nįist viš venjulegan rekstraržrżsting.
Festingar skulu žannig įkvaršašar aš žęr žoli vęntanlegt įlag.
195.2 Vatnshitastig ķ
böšum skal ekki vera svo hįtt aš hętta sé į hśšbruna viš töppunarstaši ķ
steypiböšum og baškerum. Į opinberum bašstöšum skal tryggt aš vatn verši ekki
heitara en 60°C.
195.3 Hanna skal
neysluvatnskerfi žannig aš ekki sé hętta į hśšbruna almenns notanda. Męlt er
meš žvķ aš hitastżrš blöndunartęki séu notuš til žess aš vatnshiti viš
töppunarstaš fari ekki yfir 43°C ķ skólum, sundlaugum, sjśkrahśsum,
elliheimilum, hótelum og tilsvarandi stöšum og 38°C į barnaheimilum.
195.4 Ķ fjölbżlishśsum
skal, innan hverrar ķbśšar, vera hęgt aš loka fyrir vatn aš öllum
töppunarstöšum ķ ķbśšinni, annaš hvort meš lokum į stofnlögnum aš ķbśšinni eša
meš lokum viš hvern töppunarstaš.
195.5 Neysluvatnskerfiš
skal vera bśiš öryggisbśnaši sem tryggir į fullnęgjandi hįtt aš óhreint vatn
geti ekki komist inn ķ kerfiš. Žetta gildir einnig um vatn frį öšrum
vatnskerfum.
195.6 Pķpur ķ
vatnslagnakerfum skulu einangrašar žannig aš hvorki verši ónaušsynleg
orkueyšsla né óęskileg upphitun į öšrum lögnum og byggingarhlutum.
195.7 Um brennanlega
röreinangrun gilda leišbeiningar Brunamįlastofnunar rķkisins.
195.8 Tenging vatnslagna
viš vatnsveitukerfi skal gerš ķ samręmi viš tengiskilmįla viškomandi veitu.
Aušvelt skal vera aš komast aš tengigrind vatnskerfis til aflestrar męla,
višhalds og višgerša.
196. gr.
Frįveitulagnir.
196.1 Frįveitulagnir skulu
žannig geršar aš komiš sé ķ veg fyrir leka eftir žvķ sem unnt er. Kerfin skulu
vera žétt viš mögulegan hįmarks rekstraržrżsting.
196.2 Frįveitukerfiš skal
žannig gert aš lagnir huldar undir nešstu plötu séu sem stystar og aš komast
megi aš til aš skipta śt kerfinu meš sem minnstu mśrbroti.
196.3 Frįveitukerfi og
einstakar lagnir žess skulu stęršarįkvöršuš og gerš žannig aš žau geti veitt
burt öllu ašstreymandi vatni jafnóšum.
196.4 Viš alla
töppunarstaši skal vera frįrennsli sem flutt getur burt allt vatnsmagniš sem
töppunarstašurinn afkastar. Žetta gildir ekki um töppunarstaši utanhśss žar sem
nįttśruleg žerring er fyrir hendi.
196.5 Öll tęki sem
beintengd eru frįveitukerfi skulu bśin vatnslįs sem aušvelt er aš komast aš til
hreinsunar. Ķ frįveitukerfi mega ekki vera sog- eša žrżstisveiflur sem tęmt
geta vatnslįsa.
196.6 Gólfnišurföll skulu
stašsett žannig aš ólķklegt sé aš žau verši hulin meš innréttingum.
196.7 Fullnęgjandi aškoma
um hreinsibrunna skal vera aš öllum hlutum frįveitukerfis til aš unnt sé aš
hreinsa žaš.
196.8 Frįveitulagnir skulu
hafa hęfilegan halla svo žęr séu sjįlfhreinsandi.
196.9 Öll frįveitukerfi
skulu hafa opna loftrįs śt undir bert loft, nema aš hęgt sé aš sżna fram į aš
virkni kerfisins sé tryggš į annan fullnęgjandi hįtt.
196.10 Til aš hindra öfugrennsli žarf vatnshęšin ķ lęgsta vatnslįs ķ
byggingu aš vera nęgjanlega hįtt yfir tengistaš ašalfrįrennslis hśssins.
196.11 Frįveitulagnir sem
eingöngu flytja skólp, skulu stęršarįkvaršašar og geršar žannig aš žęr geti
flutt burt allt ašstreymandi skólp jafnóšum svo aš hvergi verši vatnsuppistöšur
eša önnur rennslistruflun.
196.12 Regnvatns- og
žerrilagnir skulu hannašar fyrir stęršarįkvaršandi śrkomu og grunnvatnsstreymi.
196.13 Ekki mį hleypa
sprengifimum eša mengandi efnum śt ķ frįveitukerfi.
196.14 Frįveitukerfi skulu
bśin višeigandi skiljum til ašskilnašar į óęskilegum efnum eftir žvķ sem viš į.
197. gr.
Raflagnir og raforkuvirki.
197.1 Um raflagnatįkn į
séruppdrįttum gilda įkvęši stašals IEC.
197.2 Um rafkerfi,
raftęki, frįgang žeirra og mešferš gilda įkvęši reglugeršar um raforkuvirki og
reglugeršir viškomandi rafveitu įsamt tęknilegum tengiskilmįlum rafveitna.
197.3 Um
brunavišvörunarkerfi gilda įkvęši ĶST EN 54 og reglur Brunamįlastofnunar
rķkisins.
197.4 Inntakskassar
fjarskiptalagna og tengikassar sem tilheyra fleiri en einni ķbśš eša starfsstöš
skulu vera stašsettir ķ sameign. Kassarnir skulu annašhvort innsiglašir eša
lęstir. Um fjarskiptalagnir gilda įkvęši reglugeršar um leynd og vernd
fjarskipta.
198. gr.
Gaslagnir.
198.1 Um gaslagnir sem
flytja eld- og sprengifimt gas gilda reglur Brunamįlastofnunar rķkisins og
Vinnueftirlits rķkisins og žęr reglur sem žessar stofnanir višurkenna.
10. kafli.
Umferšarleišir.
199. gr.
Almennt um umferšarleišir.
199.1 Įkvęši žessa kafla
eiga aš tryggja góšar og öruggar umferšarleišir viš hęšaskil og ašgang fyrir
alla inn ķ og innan bygginga.
199.2 Umferšarleišir skulu
žannig geršar aš žęr séu greišfęrar fyrir žį umferš og flutninga sem um žęr
fara. Ķ žeim byggingum sem almenningur hefur ašgang aš, skulu umferšarleišir
žannig geršar aš hreyfihamlašir ķ hjólastól, sjónskertir og ašrir sem eiga
erfitt meš aš rata geti notaš žęr.
199.3 Ķ hęšaskilum skal
hęšarmismun jafnaš śt į žęgilegan hįtt og traustir handlistar meš góšu gripi
hafšir mešfram stigum eša skįbrautum. Notandi hjólastóls skal geta nżtt
handlista beggja megin skįbrautar.
199.4 Aškoma aš opinberum
stofnunum og byggingum ętlušum almenningi, s.s. pósthśsum, verslunum,
sjśkrahśsum, skólum, kirkjum, bókasöfnum, sundlaugum, leikhśsum,
kvikmyndahśsum, hótelum, bönkum, apótekum o.s.frv., skal vera žannig aš unnt sé
fyrir fólk ķ hjólastól aš komast žar inn og śt hjįlparlaust. Žar sem žvķ veršur
viš komiš skal setja upphitun ķ umferšarstétt nęst ašalinngangi hśssins. Žess
skal jafnan gętt aš aušveld aškoma sé fyrir sjśkrabķla aš ašaldyrum.
200. gr.
Gangar.
200.1 Gangar, žar meš
taldir svalagangar, skulu vera a.m.k. 1,30 m breišir. Ķ ķbśšum skal minnsta
breidd ganga vera 1,10 m ef frį eru taldar forstofur sem skulu vera a.m.k. 1,50
m breišar.
200.2 Hęšarmun į göngum,
allt aš 0,35 m, skal jafna meš skįbraut. Hęšarmun yfir 0,35 m skal jafna meš
skįbraut eša lyftubśnaši, sbr. gr. 203. Varšandi leišbeiningar um hönnun į
skįbrautum sjį m.a. Rb-blöšin, Rb(E2).001, Rb(E2).003, Rb(E2).101 og
Rb(E2).201.
201. gr.
Lyftur.
201.1 Ķ byggingum sem eru
2 hęšir eša meira og hżsa opinbera starfsemi, hótel, samkomuhśs, veitingastaši
og annaš žjónustuhśsnęši, skrifstofur og verslanir skal vera lyfta sem sé
a.m.k. 1,10 x 1,40 m aš innanmįli, buršargeta 630 kg og breidd dyra a.m.k. 0,80
m.
201.2 Ķ fjölbżlishśsum,
sem eru 4 hęšir eša meira, skal vera lyfta sem sé a.m.k. 1,10 x 2,10 m aš
innanmįli, buršargeta 1000 kg og breidd dyra a.m.k. 0,80 m.
201.3 Ķ fjölbżlishśsum,
sem eru 8 hęšir eša meira, skulu vera a.m.k. 2 lyftur.
201.4 Byggingarnefnd getur
gert frekari kröfur um lyftur ef ašstęšur gefa tilefni til.
201.5 Lyftur skulu
stašnęmast į inngangshęš žannig aš ekki sé hęšarmunur milli lyftu og inngangs.
Viš žaš skal miša aš lyfta stašnęmist į hverri hęš hśss. Žó getur
byggingarnefnd, žegar sérstaklega stendur į, samžykkt aš lyfta nįi ekki til
efstu hęšar eša ķ kjallara. Lyftur skulu aš jafnaši vera sem nęst aškomudyrum.
201.6 Viš stašsetningu į
lyftu skal miša viš aš rżmi viš lyftudyr sé rśmt vegna sjśkraflutninga.
201.7 Lyftur ķ opinberum
byggingum og byggingum ętlušum almenningi, skulu hannašar žannig aš a.m.k. ein
žeirra henti hreyfihömlušu fólki ķ hjólastól.
201.8 Viš hönnun į lyftum
og lyftuhśsum skal gętt rżmisžarfa hreyfihamlašra, sbr. Rb-blöš nr. (E2) 101 og
201 og aš flytja megi sjśkling ķ sjśkrakörfu ķ lyftunni. Enn fremur skal gętt
įkvęša ķ reglum Vinnueftirlits rķkisins um fólkslyftur og fólks- og vörulyftur
sem og reglugerš um bśnaš, rekstur og eftirlit meš lyftum og lyftubśnaši. Um
stęršir į lyftum og lyftuhśsum sjį ISO 4190/2-1982 og 4190-1:1990.
201.9 Lyftuhśs skal
loftręsa.
201.10 Lyftuhśs įsamt rżmi
fyrir drifbśnaš og vélar skulu vera sjįlfstęš brunahólf (A-EI60, sbr. gr. 145)
meš EI-C30 huršum og hlerum.
201.11 Sé lyfta hluti af
stigahśsi skal lyftuhśsiš a.m.k. vera śr A-efni.
201.12 Greišur ašgangur skal
vera aš klefa fyrir lyftuvél hvort sem hann er ķ žaki eša kjallara.
201.13 Ef lyfta nęr nišur ķ
kjallara žį skal gengiš śr henni og ķ um brunastśku.
201.14 Lyftur mį ekki nota ķ
eldsvoša. Skal ašvörun um žaš komiš fyrir viš lyftudyr.
202. gr.
Tröppur, stigar og stigahśs.
202.1 Liggi stigi aš vegg,
skal telja breidd hans frį fullfrįgengnum vegg aš handriši, en sé handrišiš
bįšum megin, skal telja breidd milli handriša. Ganghęš stiga mį hvergi vera
minni en 2,20 m.
202.2 Halli trappa og
stiga getur veriš frį 10° til 90°. Skįbrautir geta haft allt aš 10° halla.
Halli į tröppum fyrir almenna umferš innanhśss skal vera į bilinu 30° til 36°.
Halli į tröppum fyrir almenna umferš utanhśss skal vera į bilinu 17° til 30°
meš žrephęš 0,12-0,16 m.
202.3 Gönguhlutfall tröppu
er hlutfalliš milli hęšar žreps (h) ķ tröppu og breiddar (b). Ganglķna ķ
tröppum er skilgreind 0,45 m frį handriši. Žar skal męla gönguhlutfall.
202.4 Eftirfarandi gildir
um tröppur:
a) Fyrir halla frį 30° til
45° mišast gönguhlutfall viš "skreflengd“ žar sem 2h + b skal vera 0,60 - 0,64
m.
b) Fyrir halla minni en 30°
gildir aš 4h + b skal vera 0,96 m.
c) Fyrir halla frį 45° til
60° gildir aš uppstig skuli vera 0,20 - 0,22 m.
d) Fyrir halla frį 60° til
75° gildir aš 4/3h + b skal vera 0,50 - 0,52 m.
e) Fyrir halla meiri en 75°,
klifurstiga, skal h vera 0,31 - 0,33 m. Breidd klifurstiga skal aš jafnaši ekki
vera meiri en 0,5 m og meš handriši bįšum megin.
202.5 Ķ sveigšum tröppum
og hringstigum er ganglķna skilgreind 0,45 m frį innra handriši. Žar skal
framstig aldrei vera undir 0,15 m og ekki undir 0,24 m ef um flóttaleiš fyrir
fjölmenni er aš ręša.
202.6 Ķ stiga sem liggur
um fleiri hęšir en eina, skal sama framstig og uppstig vera į öllum hęšum.
202.7 Framstig žreps mį
aldrei vera minna en 0,24 m ķ ganglķnu, sé stigi milli tveggja hęša, en 0,26 m,
sé hann fyrir fleiri hęšir. Žar sem framstig er minna en 0,30 m skal vera
innskot sem ekki telst til framstigs. Breidd innskots og framstigs skal
samanlagt ekki vera minna en 0,30 m. Framstig ķ snśnum stiga mį žó hvergi vera
minna en 1/3 framstigs ķ ganglķnu.
202.8 Framstig śtitrappa
skal eigi vera minna en 0,28 m og uppstig eigi meira en 0,16 m.
202.9 Śtitröppur skulu aš
jafnaši geršar śr steinsteypu, nema ķ sérbżlishśsum. Žęr mega ekki vera hęrri
en 1,50 m, n |