REGLUGERŠ

um nįttśruvernd.

Um nįttśruverndarnefndir.

1. gr.

Ķ hverju sżslu- og bęjarfélagi og Reykjavķk skal starfa žriggja til sjö manna nįttśruverndarnefnd. Sżslunefnd, bęjar- eša borgarstjórn įkvešur tölu nefndarmanna ķ hverju umdęmi, velur formann og kżs jafnmarga menn til vara og veitir žeim naušsynlega starfsašstöšu. Kjörtķmabil ašal- og varamanna er fjögur įr.

2. gr.

Kjör ķ nįttśruverndarnefnd skal tilkynnt Nįttśruverndarrįši, žegar er kosning hefur fariš fram.

3. gr.

Hlutverk nįttśruverndarnefnda er aš stušla aš nįttśruvernd į sķnu svęši. Žęr skulu hafa forgöngu um žaš aš vekja almennan skilning į gildi nįttśruverndar og óspillts umhverfis. Nįttśruverndarnefndir skulu fylgjast meš žvķ, aš nįttśru landsins sé ekki spillt meš athöfnum sem brjóta ķ bįg viš įkvęši og fyrirmęli laga m. a. į eftirfarandi hįtt:

Aš hafa gįt į akstri utan vega og umgengni ķ óbyggšum og gera tillögur til Nįttśruverndarrįšs eša annarra réttra ašila um śrbętur, žar sem spjöll af slķkum akstri hafa oršiš eša eru yfirvofandi.

Aš hafa eftirlit meš žvķ, aš fylgt sé įkvęšum 13. gr. nįttśruverndarlaga um mešferš rusls og sorps og koma į framfęri įbendingum um śrbętur viš sveitar. stjórnir.

Aš hafa gįt į, aš eigi sé spillt gróšri eša vatni sbr. 10., 11. og 37. grein žessarar reglugeršar.

Aš hafa eftirlit meš žvķ, aš eigi grotni ķ hiršuleysi munir, byggingar eša önnur mannvirki, sbr. 15. gr. nįttśruverndarlaga.

Aš gefa umsögn um efnistöku sbr. 17. gr. sömu laga.

Aš lķta eftir žvķ aš snyrtilega sé gengiš frį, žar sem jaršrask hefur oršiš viš mannvirkjagerš eša efnistöku.

Aš fylgjast meš žvķ, aš auglżsingar mešfram vegum, sem brjóta ķ bįg vit įkvęši 19. gr. nįttśruverndarlaga, séu teknar nišur og gefa Nįttśruverndarrįši um. sögn, žar sem um vafaatriši er aš ręša.

Aš fylgjast meš žvķ, aš gętt sé įkvęša 20. gr. nįttśruverndarlaga um frjįlsa umferš fótgangandi manna.

Aš gefa sveitarstjórnum umsögn um byggingar sumarbśstaša sbr. 19.-23. gr reglugeršar žessarar.

Aš stušla aš auknum möguleikum almennings til śtivistar samkvęmt 27. gr nįttśruverndarlaga.

Aš gefa Nįttśruverndarrįši įbendingar og umsögn um frišlżsingu nįttśru minja og stofnun śtivistarsvęša og framkvęmd frišlżsingar.

4. gr.

Rétt er Nįttśruverndarrįši aš fela nįttśruverndarnefndum umsjón meš frišlżstum svęšum og heimilt aš gefa žeim umboš til aš veita undanžįgur frį settum fyrirmęlum ķ frišlżsingu.

Slķk verkefni mį einnig fela öšrum ašilum, er sérstaka ašstöšu hafa til aš fylgjast meš frišlżstum svęšum.

5. gr.

Nįttśruverndarnefndir skila įrlega skżrslu um starf sitt til sżslunefndar, bęjar- eša borgarstjórnar. Senda skal Nįttśruverndarrįši eintak af skżrslunni.

6. gr.

Telji nįttśruverndarnefnd aš athafnir eša framkvęmdir brjóti ķ bįg viš įkvęši nįttśruverndarlaga eša slķkar athafnir séu yfirvofandi, skal hśn žegar ķ staš tilkynna žaš réttum yfirvöldum og Nįttśruverndarrįši, ef nefndin telur įstęšu til žess.

7. gr.

Nįttśruverndarnefndir skulu hafa samstarf viš samtök įhugamanna um nįttśruvernd.

Um umgengni og ašgang almennings aš nįttśru landsins.

8. gr.

Öllum er heimil för um landsvęši utan landareigna lögbżla, svo sem afrétti og almenninga, og dvöl žar, enda sé tilgangur farar eša dvalar lögmętur.

Gangandi fólki er žvķ ašeins heimil för um eignarlönd manna, aš žau séu óręktuš og ógirt og aš dvöl manna žar hafi ekki ķ för meš sér ónęši fyrir bśpening eša valdi žeim óhagręši, er land nżta.

Sé um girt eša ręktaš land aš ręša, er för um žaš hįš leyfi žeirra ašila, er fara meš umrįš landsins.

9. gr.

Eigi mį hindra frjįlsa umferš gangandi manna meš žvķ aš setja byggingar, giršingar né önnur mannvirki į sjįvarströnd, vatnsbakka eša įrbakka.

Įkvęši žessarar greinar eiga žó ekki viš um žęr byggingar eša žau mannvirki, sem naušsynleg eru vegna atvinnurekstrar, žar meš talin ķbśšarhśs bęnda, né žau, sem reist eru meš leyfi yfirvalda į skipulögšum svęšum, eša mannvirki, sem reist hafa veriš fyrir samžykkt gildandi laga.

Rétt er, aš settir séu stigar yfir žęr giršingar, sem óhjįkvęmlegar eru og leyfilegar sbr. 11., 20. og 27. gr. nįttśruverndarlaga.

10. gr.

Öllum er heimil berjatķnsla į landsvęšum utan landareigna lögbżla.

Į óręktušu landi er öllum heimilt aš lesa villt ber til neyzlu į vettvangi. Óheimilt er aš nota tęki viš berjatķnslu, ef uggvęnt žykir aš spjöll į góšri hljótist af notkun žeirra. Er Nįttśruverndarrįši rétt aš banna notkun slķkra tiltekinna tękja.

11. gr.

Öllum er skylt aš sżna varśš ķ samskiptum viš nįttśru landsins, svo aš henni sé ekki spillt aš óžörfu.

Į vķšavangi mį enginn fleygja frį sér eša skilja eftir rusl, sem er til hęttu eša óprżši, né bera slķkt rusl eša sorp ķ sjó eša fjörur eša ķ įr, vötn eša lęki.

Įningarstaši skulu menn įvallt yfirgefa hreina og snyrtilega, og sé žar ekkert skiliš eftir, er lżti umhverfiš.

Vegfarendur skulu gęta žess, aš kasta eigi frį sér umbśšum eša öšru slķku rusli viš vegi eša vegarslóšir.

Bannaš er aš safna rusli ķ hauga į almannafęri eša viš alfaraleišir. Skylt er aš ganga svo frį sorphaugum, aš hvorki fjśki śr žeim né fljóti.

Eigi mį aš óžörfu eyša eša spilla gróšri, hvorki meš mosa-, lyng- eša hrķsrifi né į annan hįtt.

Hvarvetna, žar sem eldur er geršur į vķšavangi, skal um hann bśiš ķ sérstöku eldstęši eša hann kveiktur į žess konar jaršvegi, aš ekki sé hętta į aš hann breišist śt. Skal žess gętt, aš eldur sé aš fullu kulnašur įšur en eldstęšiš er yfirgefiš.

Žess skal hvarvetna gętt, aš hvorki vatnsbólum, rennandi vatni né stöšuvötnum sé spillt eša žau saurguš meš gįlausri mešferš efna eša muna.

Hvers konar įletranir į nįttśruminjar eru óheimilar.

12. gr.

Bannašur er allur óžarfa akstur utan vega eša merktra vegarslóša, žar sem hętt er viš aš spjöll hljótist į nįttśru landsins. Naušsynlegum akstri į slķkum svęšum skal ,jafnan hagaš svo, aš engin óžörf spjöll eša lżti į landi hljótist af honum.

Nįttśruverndarrįš setur svęšisbundnar reglur um akstur ökutękja eftir merktum leišum ķ óbyggšum.

Į įningarstöšum skal įvallt leg ja ökutękjum į žeim svęšum, sem afmörkuš hafa veriš eša merkt til slķkra nota. Óheimilt er aš hrófla viš hindrunum eša merkjum, sem afmarka slķk svęši, ķ žeim tilgangi aš komast fram hjį žeim.

Eigendum eša umrįšamönnum hópferšabifreiša ber aš kynna faržegum, sem žeir flytja, hįtternisskyldur samkvęmt lögum og reglum um nįttśruvernd.

13. gr.

Skylt er eiganda aš fjarlęgja byggingar, skip i fjöru, bifreišar, įhöld eša mannvirki, svo sem giršingar, sem yfirgefin hafa veriš eša skilin eftir ķ hiršuleysi. Fari jörš ķ eyši, er eiganda skylt aš ganga svo frį jaršarhśsum, giršingum,

brunnum og öšrum mannvirkjum, aš eigi sé til lżta eša valdi hęttu fyrir fólk eša fénaš. Žessi įkvęši eiga einnig viš um önnur mannvirki, sem yfirgefin eru, en ekki fjarlęgš.

Sveitarstjórn sér um aš fylgt sé fyrirmęlum žessarar greinar og framkvęmir, ef žörf krefur, naušsynlega hreinsun og śrbętur į kostnaš eiganda.

14. gr.

Viš samkomustaši į vķšavangi, skemmtisvęši, garšlönd almennings og ašra žvķlķka staši, sem almenningi er ętlaš aš safnast į, skal jafnan komiš fyrir naušsynlegum hreinlętistękjum įšur en stašurinn er tekinn til afnota.

Jafnan skal fylgt fyrirmęlum heilbrigšisyfirvalda um gerš og fyrirkomulag hreinlętistękja.

Žį skal gętt fyrirmęla heilbrigšisyfirvalda og 11. gr. žessarar reglugeršar um śrgang allan, umgengni og eftirlit.

Enn skal žar gętt įkvęša 13. og 14. gr. laga um nįttśruvernd og ekki stefnt į einn staš fleira fólki en ętla mį aš gróšur og umhverfi žoli įn žess aš til örtrašar leiši. Spjöll af völdum örtrašar er žeim skylt aš bęta, er valdiš hefur.

(Óheimilt er aš efna til mannfundar eša lįta ķ té tjaldstęši eša leyfa dvöl į svęši, sem eigi hefur veriš hreinsaš eftir mannfundi.

Landeigandi eša leigutaki hans bera įbyrgš į žvķ, aš įkvęšum žessa kafla sé framfylgt.

Um auglżsingar mešfram vegum.

15. gr.

Óheimilt er aš setja upp auglżsingar mešfram vegum eša annars stašar utan žéttbżlis. Heimilar eru žó lįtlausar auglżsingar um atvinnurekstur eša žjónustu eša vörur į eign, žar sem slķk starfsemi eša framleišsla fer fram.

Spjöld meš leišbeiningum um leišir, nöfn bęja, įningarstaši, žjóšgarša og frišunarsvęši falla ekki undir įkvęši žessi.

16. gr.

Eign telst samkvęmt reglugerš žessari hśs, hlaš eša hlišstęš athafnasvęši. svo og giršingar umhverfis žau.

Žéttbżli telst ķ reglugerš žessari samfelld byggš, sem reist hefur veriš samkvęmt samžykktu eša stašfestu skipulagi.

17. gr.

Vilji eigendur žjónustustaša koma upp leišbeiningum fyrir feršafólk, er žeim heimilt aš setja upp stöšluš merki, sem įkvešin verši ķ umferšamerkjareglugerš, į žeim stöšum, sem Vegagerš rķkisins, lögreglustjóri og Nįttśruverndarrįš samžykkja, og reglur um slķk merki leyfa.

18. gr.

Nįttśruverndarrįš gerir tillögur til dómsmįlarįšuneytisins um žaš, hvers konar žjónustu skuli leyfa aš auglżsa į žennan hįtt og hvaša reglur skuli gilda hverju sinni um hvert merki.

Um byggingu sumarbśstaša.

19. gr.

Sumarbśstašur ķ merkingu reglugeršar žessarar er hśs, sem byggt er til žess aš bśa ķ žvķ aš sumarlagi, en aš vetri til ašeins endrum og eins, svo sem um helgar. Įkvęši žessi eiga einnig viš um sęluhśs, veišihśs, skķšaskįla og hlišstęšar byggingar.

20. gr.

Óheimilt er aš byggja sumarbśstaš įn leyfis sveitarstjórnar.

Ķ umsókn um leyfi til aš byggja sumarbśstaš skal gerš grein fyrir stašsetningu hśss eša hśsa, gerš og śtliti, t. d. hvort žaš er byggt śr steini eša tré, hver litur žess verši, og öšru žvķ er veruleg įhrif hefur į žaš, hvernig hśsiš fellur aš umhverfinu.

Sveitarstjórn skal jafnan leita įlits nįttśruverndarnefndar įšur en bygging sumarbśstašar er leyfš.

21. gr.

Ef byggja į sumarbśstašahverfi skal skipulagsuppdrįttur af fyrirhugušu hverfi, auk žeirra atriša, er ķ 20. gr. getur, fylgja umsókn til sveitarstjórnar.

Sveitarstjórn skal įvallt leita umsagnar Nįttśruverndarrįšs um beišnir, er varša byggingu sumarbśstašahverfa.

22. gr.

Sveitarstjórn skal binda leyfi til aš byggja sumarbśstaš žeim skilyršum, aš fylgt sé fyrirmęlum hennar um stašarval og gerš hśss eša hśsa og aš gętt sé fyrirmęla heilbrigšisyfirvalda um frįgang į vatnsgeymum, olķugeymum, salernum og um mešferš hvers konar śrgangs, er valdiš getur mengun eša veriš til óprżši.

23. gr.

Byggi einhver sumarbśstaš įn leyfis sveitarstjórnar eša fylgi ekki žeim skilyršum, sem sveitarstjórn hefur sett, getur hśn krafizt žess, aš lögreglustjóri stöšvi byggingarframkvęmdir į hvaša stigi sem žęr eru og aš fjarlęgšar séu žęr byggingar, sem žegar hafa veriš reistar.

Sveitarstjórn tilkynni strax meš sķmskeyti eša ķ įbyrgšarbréfi žeim, sem aš framkvęmd stendur, aš hśn hafi krafizt žess, aš lögreglustjóri stöšvi framkvęmdir. Į sama hįtt skal eiganda tilkynnt, ef sveitarstjórn krefst žess, aš sumarbśstašur sé fjarlęgšur.

Um frišlżsingu.

24. gr.

Nįttśruverndarrįš kynnir sér meš ašstoš nįttśruverndarnefnda og annarra ašila, hvaša nįttśruminjar įstęša er til aš frišlżsa, svo og lönd, sem rétt žykir aš lżsa frišlönd eša leggja til fólkvanga eša žjóšgarša. Nįttśruverndarrįš semur skrį yfir slķkar minjar og lönd og birtir opinberlega eftir žvķ, sem žaš telur įstęšu til.

25. gr.

A nįttśruminjaskrį skal fęra žęr upplżsingar um minjar og lönd, sem naušsynlegar eru vegna varšveizlu eša frišlżsingar, svo sem um eignar- og afnotarétt, ęskileg mörk, nįttśruverndargildi, ašsešjandi hęttur og ęskilegar ašgeršir til verndar.

26. gr.

Ef Nįttśruverndarrįš telur įstęšu til frišlżsingar eša annarra nįttśruverndarašgerša, skal žaš freista aš nį samkomulagi viš landeigendur, sveitarstjórnir og ašra, er hagsmuna eiga aš gęta.

Verši samkomulag, skal žaš fęrt til bókar og stašfest af hlutašeigandi ašilum.

27. gr.

Įkveši Nįttśruverndarrįš frišlżsingu og liggi ekki žegar fyrir samžykki eigenda eša annarra rétthafa eša sveitarfélags žess, er hlut į aš mįli, žį skal Nįttśruverndarrįš semja tillögu aš frišlżsingunni.

Tillagan skal send landeigendum, įbśendum og öšrum rétthöfum, er frišlżsingin snertir, svo og sveitarfélögum. Skal žeim gefinn kostur į aš gera athugasemdir viš frišlżsinguna, koma aš mótmęlum eša gera bótakröfur til Nįttśruverndarrįšs innan 4 mįnaša. Jafnframt skal ķ tillögunni tekiš fram, aš berist kröfur ekki innan žess tķma, verši žęr ekki teknar til greina f frišlżsingunni.

28. gr.

Berist mótmęli gegn frišlżsingu eša bótakröfur vegna hennar, getur Nįttśruverndarrįš reynt samninga į nż um bótakröfur og breytt frišlżsingunni ķ samręmi viš mótmęli, enda skerši breytingin ķ engu rétt annarra.

29. gr.

Engar įkvaršanir Nįttśruverndarrįšs um frišun eša frišlżsingu koma til framkvęmda, fyrr en menntamįlarįšuneytiš hefur lagt į žęr samžykki sitt.

30. gr.

Menntamįlarįšuneytinu er heimilt aš taka eingarnįmi lönd, mannvirki og réttindi til žess aš framkvęma frišlżsingu, er ķ nįttśruverndarlögum greinir.

31. gr.

Žegar tekin hefur veriš fullnašarįkvöršun samkvęmt 29. gr. um frišlżsingar og frišunarįkvęši, birtir menntamįlarįšuneytiš žau ķ Stjórnartķšindum og taka žau gildi frį žeim degi, sem žau eru birt. Žau skulu og fest upp į stašnum, eftir žvķ sem viš veršur komiš og naušsynlegt er aš mati Nįttśruverndarrįšs.

32. gr.

Ķ texta auglżsingar um frišlżst svęši skal jafnan getiš žeirrar lagagreinar, sem stušzt er viš. Žar skal og birt markalżsing og reglur um svęšiš. Uppdrįttur meš mörkum og helztu kennileitum skal jafnan birtur meš auglżsingu um frišlżsingu svęša.

Um jaršrask og hönnun mannvirkja.

33. gr.

i almenningum er bannaš allt nįm jaršefna, er um getur ķ 34. gr., nema til komi samžykki menntamįlarįšuneytisins, eftir aš žaš hefur leitaš umsagnar Nįttśruverndarrįšs.

34. gr.

Malarnįm, sandnįm, grjótnįm, gjallnįm og vikurnįm er hverjum manni heimilt ķ landi sķnu, ef ekki gengur ķ berhögg viš 22.-26. gr. nįttśruverndarlaga. Sveitarstjórn getur, aš fenginni umsögn nįttśruverndarnefndar, bannaš jaršrask af žessum sökum, ef hśn telur hęttu į, aš meš žvķ verši sérkennilegu landslagi eša merkum nįttśruminjum raskaš.

Skjóta mį įkvöršun sveitarstjórnar til menntamįlarįšuneytisins, er leggur fullnašarśrskurš į mįliš, aš fenginni umsögn Nįttśruverndarrįšs.

35. gr.

Um jaršefni til vega fer eftir vegalögum.

36. gr.

Hafi jaršrask oršiš viš mannvirkjagerš, malarnįm, sandnįm, grjótnįm, gjallnįm eša į annan hįtt af mannavöldum, skal žeim, er valdiš hefur, skylt aš ganga frį žvķ į snyrtilegan hįtt. Nįttśruverndarrįš setur fyrirmęli um, hvernig viš skal skiliš og getur m. a. sett mönnum įkvešinn frest til aš ljśka frįgangi.

Innan skipulagsskyldra staša getur sveitarstjórn, aš fengnu samžykki skipulagsstjórnar, bannaš efnistöku, grjótnįm eša annan verulegan tilflutning eša brottnįm jaršarefna, ef lķklegt mį telja, aš žaš valdi röskun lands, sem leitt getur af sér uppblįstur eša valdiš verulegum erfišleikum viš framkvęmd skipulags, sem žegar hefur veriš įkvešiš, eša viš vęntanlega gerš skipulagsuppdrįtta af svęšinu og framkvęmd sķšar. Sömuleišis getur sveitarstjórn meš samžykki skipulagsstjórnar sett žaš skilyrši fyrir žvķ aš falla frį slķku banni, aš landsvęši žaš, sem efni er tekiš śr, verši aš framkvęmdum loknum lagfęrt eftir įkvöršun sveitarstjórnar, og krafizt hęfilegra trygginga fyrir efndum.

Landeigandi eša leigjandi hans bera įbyrgš į žvķ, aš įkvęšum žessarar greinar sé framfylgt.

37. gr.

Ef hętta er į žvķ, aš fyrirhuguš mannvirkjagerš eša jaršrask leiši til žess, (1) aš land breyti verulega um svip, (2) aš nįttśruminjum verši spillt, (3) aš framkvęmd leiši til mengunar lofts, lagar eša (4) til sérstakra spjalla į gróšri, skal skylt aš leita įlits Nįttśruverndarrįšs įšur en framkvęmdir hefjast.

38. gr.

Žegar hanna skal virkjanir, verksmišjur, hrašbrautir, stórbrżr eša önnur meirihįttar mannvirki, svo og vegi og loftlķnur tengd žeim mannvirkjum, skal jafnan hafa samrįš viš Nįttśruverndarrįš. Gera skal Nįttśruverndarrįši kunnugt um fyrirhugaša framkvęmd į frumstigi og įšur en lagt er ķ kostnašarsamar undirbśningsrannsóknir eša ašrar rįšstafanir geršar, sem įhrif hafa į endanlegar įkvaršanir.

39. gr.

Framkvęmaašilar verks bera įbyrgš į žvķ, aš leitaš sé įlits Nįttśruverndarrįšs samkvęmt

37. og 38. gr.

40. gr.

Hefjist einhver handa um framkvęmdir, sbr. 37. og 38. gr., įn žess aš umsagnar hafi veriš leitaš, getur Nįttśruverndarrįš eša nįttśruverndarnefnd krafizt žess, aš lögreglustjóri stöšvi framkvęmdir aš višlögšum dagsektum žar til umsögn hefur veriš gefin, enda verši ekki óešlilegur drįttur į afgreišslu mįlsins af hįlfu Nįttśruverndarrįšs. Nįttśruverndarrįš tilkynnir žeim, er aš framkvęmd standa, ķ sķmskeyti eša meš įbyrgšarbréfi, aš stöšvunar hafi veriš krafizt.

Um višurlög.

41. gr.

Brot į reglugerš žessari varša sektum ķ rķkissjóš eša varšhaldi.

Ef ašili sinnir ekki, innan tiltekins frests, fyrirmęlum sveitarstjórnar, nįttśruverndarnefndar eša Nįttśruverndarrįšs, getur lögreglustjóri įkvešiš honum dagsektir, allt aš 2000 krónum, žar til śr er bętt, er renni ķ rķkissjóš.

Reglugerš žessi, sem sett er samkvęmt lögum nr. 47/1971, um nįttśruvernd, öšlast žegar gildi.

Ķ menntamįlarįšuneytinu, 21. jśnķ 1973.

Magnśs T. Ólafsson.

Birgir Thorlacius.